مرجع تحقیق و پژوهش
همه چیز در مورد آموزش مقاله نویسی، نگارش پایان نامه و پروپوزال نویسی
قالب وبلاگ


تکنیکهای مقاله نویسی


 
نویسنده: سید یحیی موسوی


با توجه به اینکه نگارش صحیح و مناسب یک مقاله علمی، مهمترین رکن برای پذیرش و در نتیجه منتشر شدن آن می­باشد، در این پست ضمن بررسی قسمت­های مختلف از مقالات علمی، به آموزش چگونگی نگارش هریک از آنها نیز پرداخته شده است.


بطورکلی شناخت قسمت­های مختلف مقالات علمی، اولین قدم برای نوشتن مقاله بوده و بدون داشتن درکی صحیح از این اجزاء، نمی­توان مقاله­ای مطلوب را به نگارش درآورد. افراد کم­تجربه که شناخت درستی از قسمت­های مختلف مقالات علمی و نحوه نگارش آنها ندارند، نگارش مقالات علمی را مثل انواع کتاب­ها و رمان­ها تصور کرده و با سبکی انشا مانند نسبت به نوشتن مقالات علمی اقدام می­کنند. همچنین در مواردی مشاهده می­گردد که بسیاری از دانشجویان مقالات علمی را با مقالات منتشر شده در مجلات خانوادگی و یا ورزشی اشتباه گرفته و با الهام و الگو برداری از آنها مقالات علمی را تدوین می­نمایند. این در حالی است که چنانچه در مقاله­ای اصول صحیح مقاله نویسی رعایت نشده و شمای نهایی آن مطابق با استانداردهای مقاله­نویسی نباشد، اکثر مجلات آن را غیر قابل بررسی دانسته و از پذیرش آن خودداری می­کنند.


در مقالات علمی لازم است که کلیه مطالب بیان گردیده همراه با ارائه سند و مدرک معتبر بوده و از آوردن مطالبی که فاقد پشتوانه علمی می­باشند، خودداری گردد. این در حالی است که در بسیاری از مقالات، نویسندگان مانند انواع مصاحبه و گفتگو به بیان نقطه نظرهای شخصی خود پرداخته و یا بدون ارائه سند و منبع معتبر به بیان مطالب می­پردازند. باید دقت داشت که چنین امری در هیچ مقاله علمی معتبری قابل قبول نبوده و چنین مقاله­ای صلاحیت چاپ شدن در هیچ مجله معتبری را ندارد.


کاستی­های بیان گردیده و بسیاری از نقصان­های دیگر که سبب اتلاف و بی­نتیجه ماندن بسیاری از تلاش­های نویسندگان جوان می­گردد، غالبا به علت عدم ارائه آموزش صحیح و مناسب به آنها در جهت یادگیری اصول صحیح نگارش مقالات علمی می­باشد. متاسفانه از آنجا که نام مقاله­نویسی بیشتر تداعی کننده نوشتن مطالبی در انواع روزنامه­ها، مجلات ورزشی، خانوادگی و ... در ذهن اکثر افراد جامعه می­باشد، به همین دلیل افراد نگارش مقالات را امری بسیار ساده دانسته و تصور می­کنند که به راحتی می­توانند آن را به انجام برسانند. همین تصور اشتباه سبب می­گردد تا غالبا گرایشات کمتری به یادگیری روش­های مقاله نویسی وجود داشته باشد.


از آنجا که فراگیری قسمت­های مختلف مقالات علمی و روش­ها و اصول نگارش هر قسمت نیازمند یادگیری و آموزشی صحیح می­باشد، در این فصل به آموزش اصول و تکنیک­هایی کاربردی برای نگارش صحیح مقالات علمی پرداخته شده است.


بخش های مقالات علمی چنانچه پیشتر نیز اشاره شد هر مقاله علمی دارای بخش­های مختلفی بوده و نگارش صحیح همه این اجزا امری ضروری و اجتناب­ناپذیر است. در این میان اجزاء مقالات علمی در تمامی زمینه­های مهندسی و علوم انسانی تقریبا یکسان بوده و تفاوت­های موجود نیز غالبا جزئی و تنها در روش انجام پژوهش می­باشند.


بطورکلی قسمت­های مختلف مقالات علمی دقیقا به همان ترتیبی که در نگارش مقالات علمی ارائه می­گردند، عبارتند از:


عنوان مقاله
نام نویسنده یا نویسندگان
آدرس نویسندگان
چکیده
واژگان کلیدی
مقدمه
مبانی نظری تحقیق
روش تحقیق (تجربی)
نتایج و بحث
نتیجه­ گیری
تشکر و قدردانی
فهرست منابع
 
ممکن است وابسته به فرمت نگارش در هر مجله ­ای نام بخش­های فوق بدون اینکه تغییری در محتوای آن ایجاد شود، تغییر کند. در بسیاری از موارد نیز ممکن است که بخش یا قسمتی از مقاله بدون اینکه نامی از آن برده شود، در دل قسمت­های دیگر آورده شود، به عنوان مثال در اکثر مقالات قسمت مبانی نظری تحقیق مشاهده نمی­شود و مطالبی که بایستی در این قسمت بیان شود در مقدمه و همچنین بخش تجربی مقاله ارائه می­گردد.
در ادامه به تشریح هریک از بخش­ها فوق و آموزش اصول نگارش آنها پرداخته شده است:    
 
عنوان مقاله
اولین قسمت یک مقاله عنوان آن می­باشد که باید با توجه به موضوعات اصلی بیان شده در مقاله به شکلی جذاب جمله ­بندی شده باشد. عنوان مقاله حتی ­الامکان باید دقیق و رسا بوده و از به کار بردن عبارات ناآشنا، کلمات اختصاری و اصطلاحات خاص مانند بکار بردن فرمول­های شیمیایی، اسامی تجاری و هر چیز دیگری که برای خواننده نا آشنا بوده و برای او ابهام ایجاد ­می­کند، در عنوان خودداری شود. با توجه به اینکه عنوان مقاله اولین قسمتی است که نظر خوانندگان را به خود جلب می­نماید، لازم است تا با بکار بردن جملاتی مناسب، صریح و زیبا که گویای نکات اصلی و عمده موجود در مقاله است سعی در انتخاب عنوانی شیوا و رسا برای مقاله کرد. در هنگام انتخاب و نگارش عنوان، به سلیس و روان بودن آن بسیار دقت داشته باشید. عنوان مقاله باید طوری نگارش یافته باشد که خواننده فقط با خواندن و بدون نیاز به فکر کردن در مورد آن به راحتی به درک کامل آن نائل آید. باید توجه نمود که عنوان دروازه ورود به مباحث مقاله می­باشد، در این میان عنوان زیبا، شیوا، روان و سلیس که به درستی با مطالب ذکر گردیده در مقاله انطباق داشته باشد در احساس اولیه خوانندگان و داورهای مقاله بسیار تاثیر گذار می­باشد. مسلما برای همه افراد علاقه به خواندن کتاب­ها و مقاله­هایی که عنوان آنها بتواند ارتباط موثری با ما ایجاد کند، اتفاق افتاده است.


لازم به ذکر است که در کاربرگ ارزیابی مقالات که توسط دفتر مجله برای داورهای مقالات ارسال می­گردد، یکی از مواردی که به صورت اختصاصی در این کاربرگ ذکر گردیده است، مناسب بودن عنوان و تطابق کامل آن با مطالب موجود در مقاله می­باشد. به همین دلیل با دقت کردن در انتخاب مناسب عنوان می­توان اقدامی مناسب درجهت پذیرش مقاله را به انجام رسانید.


با توجه به اینکه عنوان مقاله باید بیان کننده نکات اصلی موجود در مقاله باشد، با طرح پرسش­هایی مانند: در این تحقیق چه چیزی بررسی شده است؟، این مقاله در چه جامعه ­ای، در چه مکانی و در چه زمانی نوشته شده است؟ و سایر سوالاتی که بستگی به مقاله و موضوعات مورد بررسی در آن دارد سعی گردد تا کلیات مقاله را استخراج کرده و از کلید واژه­ هایی وابسته به آنها در عنوان استفاده کرد.


باید توجه داشت که عنوان مقالات علمی جمله کامل نیست، بطوریکه عنوان مقالات غالبا به صورت مجهول و بدون آوردن فعل برای جمله بیان می­گردد. به عنوان مثال با کمی دقت در عنوان "بررسی خواص ارتعاشی انواع گونه های چوب درخت توت"مشخص است که عنوان فوق از نظر اصول نگارش جمله صحیح نبوده و در آن فعل که مهمترین رکن جمله نویسی است، وجود ندارد.  


چنانچه اشاره شد در صورتی که کلماتی در توصیف ویژگی­ های مطالعه شما نقش کلیدی داشته باشند، لازم است تا با بکار بردن آنها در داخل عنوان مقاله حداکثر ارتباط معنایی را بین عنوان و متن مقاله ایجاد نمود. به­عنوان مثال تنها با خواندن عنوان "بررسي تاثير پارامترهاي مختلف تاير در ميزان صداي توليد شده در هنگام حركت تاير بر سطح جاده"، به راحتی می­توان کلیتی از موضوعات بحث شده در این مقاله را درک نمود. به عبارت دیگر حتی یک خواننده معمولی و غیر متخصص نیز با خواندن عنوان فوق به راحتی درمی­یابد که در این مقاله اثر پارامترهای مختلف تایر خودرو مانند جنس لاستیک، ضخامت آن، شکل آج­های آن و سایر مواردی از این دست بر روی میزان صدایی که در هنگام حرکت تایر خودرو  بر سطح جاده ایجاد می­شود، بررسی شده است.  


یکی از مواردی که در تعیین نام مقالات علمی باید به آن توجه داشت، طول عنوان یا تعداد کلماتی است که در عنوان بکار رفته است. در صورتی که عنوان یک مقاله بسیار کوتاه باشد معمولا برداشت­هایی کلی از آن حاصل می­گردد و از آنجا که در مقالات علمی به موضوعاتی خاص و ویژه پرداخته می­شود، امر فوق مطلوب نمی­باشد. به عنوان مثال با خواندن عنوان "خواص پلاستیک­ها" ابهامات بسیار زیادی در ذهن خواننده ایجاد شده و خواننده نمی­تواند درک صحیحی از موضوعات بیان شده در مقاله پیدا نماید. عنوان فوق ممکن است سوالات بسیار زیادی را در ذهن خواننده ایجاد کرده که بعنوان مثال در این مقاله چه پلاستیک­هایی مورد بررسی قرار گرفته­اند؟ کدام یک از خواص پلاستیک­ها اندازه گیری شده­اند؟ آیا مقاله فوق حاصل تجربیات آزمایشگاهی است؟ و بسیاری از سوالات و ابهامات دیگری که به دلیل کوتاه و کلی بودن عنوان ممکن است در ذهن خواننده ایجاد گردد. به همین دلیل پیشنهاد می­شود از نام­گذاری مقالات خود با چنین عنوان­های کوتاه و کلی­ خودداری شود.


از طرف دیگر، انتخاب عنوان­هایی بسیار بلند و طولانی نیز چندان مطلوب نبوده و ممکن است خواننده فقط با خواندن عنوان مقاله خسته شده و از مطالعه ادامه مقاله خودداری نماید. بنابراین پیشنهاد می­شود که در انتخاب عنوان مقالات حد اعتدال رعایت شود و با نام­گذاری مقالات با عنوان­هایی شیوا و روان که بیانگر موضوعات مطرح شده در مقاله می­باشند، خواننده را نسبت به مطالعه کل مقاله ترغیب نماییم.


از آنجا که عنوان مقاله مهمترین قسمتی است که خوانندگان را ترغیب به خواندن مقاله و یا کنار گذاشتن آن می­کند، به همین دلیل در بخش راهنمایی نویسندگان که در هر مجله ارائه می شود، محدودیت­هایی در مورد طول عنوان مقالات وضع گردیده است، به­طوریکه عنوان مقالات باید از تعداد مشخصی کلمات بیشتر و از حداکثر کلمات مجاز پیشنهاد شده توسط مجله کمتر باشد. بنابراین مطالعه دقیق و اعمال نمودن کامل ضوابط ارائه شده در بخش راهنمای نویسندگان که معمولا در صفحه ابتدایی و یا انتهایی تمامی مجلات علمی آورده می­شود، بر روی مقاله قبل از ارسال آن برای مجله مورد نظر الزامی است.


در صورتی که پژوهش انجام شده محدود به بازه زمانی و یا مکانی خاصی باشد، ذکر آن در عنوان مقاله الزامی است. زیرا در صورت عدم ذکر بازه زمانی و مکانی فوق، ممکن است که خواننده تصور کند که در مقاله به بیان کلی موضوع بدون هیچ گونه محدودیتی پرداخته شده است. به همین دلیل مطالعه آن بدون اینکه اطلاعات مناسبی در اختیار خواننده قرار دهد، ممکن است وقت و هزینه­های وی را اتلاف نماید. برای درک بهتر چگونگی وارد نمودن بازه زمانی و مکانی مورد مطالعه در عنوان مقالات در زیر تعدادی مثال آورده شده است:


"بررسي رابطه بين تنوع گونه­اي و عوامل محيطي در مراتع بيرجند"،


"بررسي تاثير عوامل جوي در ارتفاع سطح آب در سواحل شرقي استان مازندران"،


"جلوه­هاي سنت و تجدد در فضاهاي ورودي خانه­هاي تهران دوره قاجار"،


" ارزيابي نمادين نقوش جانوري سفال نيشابور (قرون سوم و چهارم هجري قمري(".  


 
با مراجعه به مجلات موجود در باجه ­های روزنامه ­فروشی و یا سایت­های اینترنتی ممکن است مقالات زیادی که عنوان آنها به صورت پرسشی نگارش یافته باشند را مشاهده نمایید، در این میان باید دقت کرد که عناوین سوالی بیشتر در روزنامه ­ها و مجلات غیرتخصصی و با هدف جذب کردن خواننده ­ها، مشاهده می­گردد. این در حالی است که نگارش عنوان­ های سوالی در مجلات پژوهشی، اگرچه مجاز بوده ولی به هر حال به هیچ وجه مرسوم نیست. به همین دلیل پیشنهاد می­شود که در مقالات تخصصی خود از نوشتن عنوان سوالی و یا حتی  تعجبی خودداری نمایید.


 
نام نویسندگان و affiliation آنها
اسامی نویسندگان و همکارانی که در نگارش مقاله شرکت داشته­اند در تمامی مقالات بعد از عنوان و قبل از چکیده مقاله بیان می­گردند. در مقالات فارسی نام نویسندگان غالبا به صورت کامل نوشته شده و نگارش مخفف اسامی نوسندگان چندان رایج نیست. این در حالی است که در بسیاری از مقالاتی که به زبان انگلیسی منتشر می­شوند ممکن است که نام نویسندگان به صورت خلاصه شده و با استفاده از حروف اختصاری درج گردد. به عنوان مثال در صورتی که نام نویسنده سید یحیی موسوی (Seyyed Yahya Mousavi) باشد ممکن است که پس از چاپ شدن مقاله، نام وی به شکل اختصاری یعنی به صورت S.Y.Mousavi نگارش یابد که امر فوق بسته به فرمت نگارش مقالات در مجلات مختلف متفاوت می­باشد. با این حال بهتر است که در نسخه مقاله ارسالی برای مجله مورد نظر، نام نویسندگان به صورت کامل نوشته شود و در صورت نیاز به خلاصه نمودن نام نویسندگان، کادر مجله خود نسبت به انجام امر فوق اقدام می­کنند.


باید دقت نمودن که آوردن پیشوندهایی مانند رتبه های دانشگاهی نظیر دکتر، مهندس، استاد و ...، یا القابی مانند آقا، خانم، دوشیزه و ... قبل از نام نویسندگان در مقالات علمی چندان مرسوم نیست (اگرچه ذکر چنین پیشوندهایی را در بسیاری از مقالات به خصوص متون نوشته شده به زبان فارسی می­توان مشاهده نمود).


در مقالات علمی، انتخاب نویسنده­ای که نام وی در ابتدا می­آید و همچنین نویسنده مسئول مکاتبات دارای اهمیت بسیار زیادی می­باشد. از آنجا که در متن بیشتر مقالات در صورت ارجاع دادن به مقاله نگارش یافته، تنها نام نویسنده اول بیان شده و سایر نویسندگان بعنوان همکاران او در نظر گرفته می­شوند، به همین دلیل نویسنده­ای که نام وی در ابتدا می­آید را نویسنده اصلی مقاله می­گویند. نویسنده اول مقاله مهمترین نقش را در انجام پژوهش و نگارش مقاله داشته بطوریکه سایر نویسندگان را غالبا به عنوان همکاران وی که  به او در انجام پژوهش و نگارش مقاله یاری رسانده­اند، بیان می­کنند. بر اساس عرف موجود غالبا نام مجری اصلی طرح را بعنوان نویسنده اصلی مقاله می­نویسند، البته در امر فوق هیچ الزامی وجود ندارد و نویسندگان می­توانند به هر ترتیب دلخواهی نام نویسندگان را در مقاله درج نمایند. ولی به حال از آنجا که مجری طرح (به عنوان مثال در صورتی که مقاله نگارش یافته استخراج شده از پایان­نامه کارشناسی ارشد دانشجویی باشد، مجری طرح دانشجویی است که پایان­نامه را به انجام رسانیده است) بیشترین زحمت را در انجام شدن پژوهش و نوشتن مقاله برعهده داشته است، غالبا نام وی را به عنوان نویسنده اصلی مقاله در ابتدا می­نویسند. در این میان باید دقت داشت که ترتیب قرار گرفتن نام نویسنده­ها در مقاله کاملا به صورت توافقی در بین نویسندگان بوده و هیچ قانون و اصلی در این مورد وجود ندارد و تمامی مواردی که پیرامون ترتیب نوشتن مقالات وجود دارد تنها عرف­های رایج در جوامع دانشگاهی است.


مشخص کردن یکی از نویسندگان به عنوان نویسنده مسئول مکاتبات که وظیفه ارتباط با مجله را داشته و آدرس پست الکترونیکی و تلفن او به منظور ارتباط خوانندگان با وی در مقاله چاپ خواهد شد، الزامی است. در این میان با قرار گرفتن علامت ستاره در بالای نام نویسنده مسئول مکاتبات، نام او از سایر نویسندگان مقاله متمایز می­گردد. آدرس پست الکترونیکی و شماره تلفن نویسنده مسئول مکاتبات نیز غالبا به صورت پاورقی در انتهای صفحه اول مقاله منتشر می­شود. در این میان اگرچه انتخاب هر کدام از نویسندگان به عنوان مسئول مکاتبات از نظر مجله بلامانع است ولی به هر حال بر اساس عرف موجود غالبا نام استاد راهنمای طرح را بعنوان نویسنده مسئول مکاتبات و همچنین به عنوان نویسنده­ای که نام وی در مرتبه دوم قرار می­گیرد، درج می­نمایند. لازم به اشاره مجدد است که انتخاب هر نویسنده دیگر به غیر استاد راهنما به عنوان نویسنده مسئول مکاتبات و یا درج نام استاد راهنما (می­تواند مسئول مکاتبات باشد یا نباشد) در هر مرتبه­ای کاملا آزاد بوده و موارد فوق تنها عرف رایج و پذیرفته شده می­باشند.


در هنگام درج نمودن شماره تلفن مربوط به نویسنده مسئول مکاتبات نیز بهتر است که شماره تلفن ثابت به همراه کد کشور و شهر مورد نظر نوشته شود. باید دقت داشت که نوشتن شماره تلفن همراه نویسنده مسئول مکاتبات چندان مرسوم نبوده و از آنجا که سبب غیر رسمی شدن مکاتبات با دفتر مجله می­گردد، به هیچ عنوان توصیه نمی­شود.


به منظور آشنایی بهتر خوانندگان با نحوه نگارش نام نویسندگان و آدرس­های آنها، بخشی از صفحه اول مقاله انتشار یافته توسط نویسندگان در نشریه علمی پژوهشی تحقیقات علوم چوب و کاغذ ایران در شکل1 نشان داده شده است.


چنانچه ملاحظه می­گردد نام مجری اصلی طرح که دانشجوی مهندسی پلیمر می­باشد در ابتدا آمده و نام استاد راهنمای وی همراه با یک ستاره در بالای آن در مرتبه دوم ذکر گردیده است. همچنین آدرس پست الکترونیکی استاد راهنمای طرح (مسئول مکاتبات) نیز برای ارتباط خوانندگان با وی آورده شده است. با توجه به روند نامگذاری نویسندگان در مقاله فوق می­توان فهمید که جناب دکتر محمد مهدی جلیلی استاد راهنمای طرح می­باشند.


انتخاب نویسنده اول و نویسنده مسئول مکاتبات، ترتیب نوشتن نام نویسندگان و سایر مواردی که به درج اطلاعات نویسندگان مربوط می­شود، غالبا سبب ایجاد شدن اختلافات در گروه­های تحقیقاتی بوده و اکثر پژوهشگرانی که با هم دچار اختلاف شده­اند، بنحوی اختلاف آنها وابسته به موارد فوق می­باشد. در این میان به منظور جلوگیری کردن از بروز چنین اختلافاتی پیشنهاد می­شود که در مورد چگونگی وارد کردن نام نویسندگان کمال دقت را به عمل آورده و حتی قبل از نگارش مقاله با شفاف­سازی تمامی موارد از بروز اختلافات احتمالی جلوگیری نمود.


بعد از نوشتن نام نویسندگان، نوبت به درج affiliation آنها می­باشد. نویسندگان باید بیان کنند که در چه سازمان، دانشگاه و یا پژوهشگاهی مشغول به فعالیت می­باشند تا خواننده مقاله با شناختی بیشتر از نویسندگان و تخصص آنها نسبت به خواندن مقاله اقدام کنند. لازم به اشاره است که در مقالات علمی منظور از affiliation، درج نشانی پستی منزل یا محل کار نیست بلکه منظور بیان نام دانشگاه و یا مرکزی که فرد در آن حضور دارد، می­باشد. در مقالات ISI و بسیاری از مقالات داخلی همچنین لازم است تا نویسنده علاوه بر معرفی سازمان مربوطه، شهر و کشوری که این سازمان در آن قرار دارد را نیز وارد نماید.


در درج affiliation بهتر است قسمت دقیقی که نویسنده در آنجا مشغول به فعالیت می­باشد را در مقاله درج نمود. بعنوان مثال به جای اینکه نویسنده فقط دانشگاه تهران را به عنوان محل فعالیت بیان نماید، بهتر است با نوشتن نام دانشکده و گروهی که در آنجا مشغول به فعالیت می­باشد اطلاعات کامل­تری را در مقاله بیان نماید. بطوریکه به جای تنها دانشگاه تهران، می­توان نوشت: "دانشگاه تهران، دانشکده هنرهای زیبا، گروه موسیقی". همچنین لازم است تا نویسندگان رتبه علمی خود را نیز در قسمت affiliation بیان نمایند تا خواننده قبل از مطالعه مقاله بتواند درک مختصری از رزومه نویسندگان نیز پیدا کند (نوشتن رتبه علمی بیشتر در مقالات فارسی حائز اهمیت بوده و در مقالات ISI رتبه علمی نویسندگان غالبا در مقاله نهایی منتشر شده، آورده نمی­شود زیرا در مقالات ISI بیشتر از اینکه چه کسی و با چه میزان تحصیلاتی پژوهش را به انجام رسانیده است، کیفیت مطلب بیان شده دارای اهمیت می­باشد). به منظور آشنایی بیشتر با چگونگی نگارش affiliation به صفحه اول مقاله آورده شده در شکل1 محددا مراجعه فرمایید.


در بسیاری از مواقع ممکن است که نویسنده­ای در بیش از یک مرکز علمی حضور داشته و نوشتن نام هریک از آنها نیز برای او سودمند باشد. از نظر اکثر مجلات نوشتن نام بیش از یک سازمان و دانشگاه فاقد مشکل بوده و هر نویسنده می­توانند نام مراکز مختلفی را در قسمت affiliation مربوط به خود وارد نماید. این در حالی است که بسیاری از مراکز در صورتی که نام مرکز دیگری نیز در قسمت affiliation مربوط به یک نویسنده درج شده باشد، حمایت مادی و معنوی­ای از آن نویسنده بابت نوشتن آن مقاله نخواهند کرد. به همین دلیل در صورت تمایل به نوشتن نام بیش از یک مرکز دانشگاهی در مقاله خود، پیشنهاد می­شود که قبل از ارسال مقاله در این مورد نیز تحقیقات مربوطه را به عمل آورید.


 
چکیده


در صورت مراجعه به سایت­های اینترنتی معتبر برای در اختیار گرفتن مقالات علمی، می­توان ملاحظه کرد که چکیده کلیه مقالات موجود در این پایگاه­ها به صورت رایگان در اختیار مراجعه کنندگان قرار داده شده است. در این میان مراجعه کننده لازم است تا با مطالعه عنوان و چکیده مقاله تصمیم نهایی خود را مبنی بر خرید مقاله کامل گرفته و نسبت به پرداخت هزینه­های مربوط به دریافت مقاله کامل اقدام نماید.


علاوه بر مورد ذکر شده، در اکثر مواقع خواننده فرصت کافی برای بررسی و مطالعة کامل مقاله را نداشته و تمایل دارد تنها با خواندن چکیده اطلاعات مورد نیاز را کسب نماید. بسیاری از افراد نیز با خواندن چکیده و اطمینان از انطباق کامل مطالب درج شده در مقاله با اطلاعات مورد نیاز، نسبت به مطالعه کامل مقاله اقدام می­کنند. موارد فوق مثال­هایی در مورد نقش برجسته چکیده مقالات در ترغیب نمودن افراد به خواندن کامل مقاله بوده و اهمیت یادگیری اصول نگارش صحیح چکیده مقالات علمی به منظور نوشتن مقالات معتبر را مشخص می­نماید. بطورکلی چکیده مقالات باید کاملا گویا و رسا بوده و بیانگر تمامی مطالب موجود در مقاله از جمله بیان علل انجام تحقیق، ذکر مواد اولیه و روش­های ساخت انتخاب شده برای تولید نمونه­ها، معرفی روش­های آزمون نمونه­ها و چگونگی تحلیل نتایج و در نهایت بیان صریح نتیجه­گیری­های نهایی بدست آمده از انجام پژوهش باشد. به عبارت دیگر نحوه نگارش چکیده مقاله باید چنان باشد که بتواند کلیاتی از تمامی فعالیت­های پژوهشی نویسنده، که در مقاله ذکر شده است را به صورت خلاصه در اختیار خوانندگان قرار دهد. با توجه به اینکه بیان تمامی موارد اشاره شده طی تنها چند خط الزامی می­باشد به همین دلیل لازم است که نویسندگان فقط به بیان کلیات پژوهش پرداخته و از ذکر جزئیات، شرح و تفسیر نتایج، تحلیل و آنالیز داده­ها و سایر موارد مشابه خودداری و فقط به گزارش نتایج بدست آمده بدون ارائه توضیحات مفصل در مورد آنها بسنده نمایند.


دقت شود که هدف از نگارش چکیده ایجاد نمودن شمایی کلی از مقاله تنها در چند خط بوده تا خواننده با بررسی آن طی زمانی کوتاه درکی نسبی از مطالب مقاله کسب کرده و در صورت تمایل به دانستن بیشتر در مورد جزئیات و تحلیل موارد فوق اقدام به مطالعه کامل مقاله نماید. به همین دلیل در نگارش چکیده باید از بیان جزئی نتایج بدست آمده و تحلیل آنها خودداری کرد.


بیان جملات در چکیده و به طور کلی تمام قسمت­های مقالات علمی به صورت سوم شخص مجهول می­باشد و از بیان ضمایر شخصی در نگارش مقالات علمی (به غیر از مواردی خاص) خودداری می­شود. از آنجا که چکیده مقالات تنها خلاصه­ای از مطالب بیان شده در مقاله می­باشد به همین دلیل در چکیده بر خلاف سایر قسمت­های مقالات علمی از بیان منبع و مرجع مطالب خودداری شده و منابع مربوطه در متن مقالات که مطالب به صورت کامل و مفصل بیان می­شوند، ارائه می­گردند.


هر مجله بر مبنای ساختار مقالات و اهداف مورد نظر، دارای ساختار نگارشی خاصی بوده که رعایت کامل آن الزامی می­باشد. ساختار نگارشی مجلات که غالبا تحت عنوان راهنمای نویسندگان در ابتدا و یا انتهای هر مجله منتشر می­گردد، دارای موارد متعددی بوده که یکی از مهمترین آنها بیان حداقل و حداکثر تعداد کلمات مجاز برای نوشتن چکیده می­باشد. تعداد کلمات مجاز برای نگارش چکیده در اکثر مجلات در محدوده 150 الی 250 کلمه می­باشد ولی به هر حال به منظور اطمینان از امر فوق، مطالعه دقیق راهنمای نویسندگان قبل از ارائه مقاله بر هر مجله­ای الزامی است. از آنجا که پیشنهاد تعداد کلمات مجاز برای نگارش چکیده مقالات بر مینای ساختار و شکل مقاله در هنگام چاپ بوده و عدم رعایت آن فرمت چاپی مجلات را دچار مشکل می­سازد، قبل از ارسال مقاله برای مجله مورد نظر از انطباق کامل تعداد کلمات موجود در چکیده مقاله خود با راهنمای نویسندگان مجله اطمینان حاصل نمایید. در صورت عدم رعایت راهنمای نویسندگان، بدون شک دفتر مجله مقاله مربوطه را رد کرده و یا برای انجام اصلاحات به نویسندگان بازمی­گرداند که در هر دو صورت مراحل پذیرش مقاله فوق سخت­تر و طولانی­تر خواهد گردید. به همین دلیل با توجه به اهمیت بسیار زیاد رعایت کامل مطالب بیان گردیده در راهنمای نویسندگان مجلات، پیشنهاد می­شود روند صحیح نگارش مقاله بر حسب قوانین مجله را دقیق و بدون اشکال اجرا نموده تا در مراحل ارزیابی مقاله با مشکلات کمتری مواجه گردید.


هرچند استفاده از مخفف اصطلاحات در چکیده رایج می­باشد، ولی به هر حال باید دقت نمود که چکیده اولین قسمت مقاله است که خواننده با آن روبرو می­شود و به همین دلیل پیشنهاد می­گردد در صورت امکان از درج واژگان اختصاری که چندان رایج و مشهور نیستند در چکیده مقاله خودداری کرده و یا در صورت تمایل به استفاده از واژگان اختصاری، در نخستین کاربرد اصطلاح مورد نظر ایتدا عبارت کامل را درج و در جلوی آن در داخل پرانتز حروف اختصاری را بنویسید تا خوانندگان با اختصار مربوط به اصطلاح مورد نظر که به دفعات در قسمت­های مختلف متن مقاله از آن استفاده خواهد شد، آشنا شوند. استفاده مجدد از کلمات مخفف در چکیده بلا مانع بوده و دیگر نیازی به بیان مجدد نام کامل اصطلاح وجود ندارد.


در ادامه چکیده مقاله چاپ شده تحت عنوان "کامپوزیت­های پلیمری جایگزین چوب برای ساخت آلات موسیقی" در نشریه بسیار معتبر هنرهای زیبا آورده شده و پیرامون آن توضیحاتی ارائه گردیده است:


 
چکیده:
در این پژوهش معایب چوب برای کاربرد در ساخت آلات موسیقی از جمله حساسیت بالا به رطوبت، خواص متفاوت چوب در درخت­های مختلف از یک گونه و همچنین در قسمت­های مختلف از یک درخت، ساخت زمان­بر و مشکل سازهای چوبی، مقاوت پایین در برابر ضربه و سایر موارد که به صورت مفصل به آنها پرداخته شده است، مورد بررسی قرار گرفت و با توجه به این معایب، نسل جدید کامپوزیت­های پلیمری برای جایگزینی چوب در ساخت ادوات موسیقی معرفی شد. در ادامه نشان داده شد که بکارگیری کامپوزیت­های چوب پلاستیک برای جایگزینی چوب در ساخت آلات موسیقی می­تواند بسیاری از مشکلات ذاتی چوب برای کاربرد در ساخت آلات موسیقی را بر­طرف نماید، با ­این حال برای ساخت تخته صدای کامپوزیتی استفاده از کامپوزیت­های لیفی که ساختاری دقیقا مشابه چوب دارند، به دلیل خواص ارتعاشی و آکوستیکی ویژه آنها، رشد بسیاری نموده است. عموما برای ساخت این نوع کامپوزیت­ها که می­توانند جایگزین مناسبی برای چوب در ساخت آلات موسیقی باشند، از انواع گوناگون الیاف­ طبیعی و مصنوعی و همچنین از انواع مختلف رزین­های پلیمری استفاده می­شود. از این رو در این مقاله از سه نوع مختلف الیاف مصنوعی (الیاف شیشه، کربن و کولار) و رزین پلی­استر غیر اشباع استفاده گردید. همچنین خواص آکوستیک این نمونه­ها در قیاس با نمونه های چوب درخت توت سفید و سروسیمین مورد بررسی قرار گرفت. مطالعات نشان داد که الیاف کربن به­ همراه رزین پلی­استر بالاترین پارامترهای آکوستکی را در بین سایر نمونه­ها به خود اختصاص می­دهد و در نتیجه می­تواند به عنوان یک جایگزین بسیار خوب برای چوب با خواص استثنایی در ساخت آلات موسیقی به کار رود.


با مطالعه چکیده فوق می­توان فهمید که تلاش نویسندگان در جهت رفع مشکلات موجود در سازهای چوبی، محور اصلی پژوهش و مقاله فوق بوده است. در ادامه این چکیده در مورد مواد کامپوزیتی که کاربرد آنها می­توانند مشکلات چوب برای ساخت سازهای موسیقی را مرتفع نماید، توضیحاتی داده شده و خواص آکوستیکی این کامپوزیت­ها به صورتی خیلی خلاصه معرفی و بیان گردیده­اند. همچنین با مطالعه این چکیده می­توان فهمید که این پژوهش حاصل نتایج تجربی اندازه­گیری خواص آکوستک کامپوزیت­های پلیمری و مقایسه نتایج حاصله با نمونه­های شاهد چوبی است. در انتهای چکیده نیز نتیجه نهایی حاصل شده از این تحقیق که کارایی بالای کامپوزیت­های کربنی برای ساخت سازهای موسیقی می­باشد، بدون تحلیل نتایج و دلایل بدست آمدن این نتیجه، به شکلی بسیار خلاصه ذکر گردیده است. تنها مطالعه چکیده فوق اطلاعاتی کلی از جمله دلایل انجام پژوهش، مواد مورد آزمایش قرار گرفته، چگونگی بررسی خواص نمونه­ها و در نهایت نتیجه نهایی بدست آمده از تحقیق را در اختیار خواننده قرار داده و ایشان بدون مطالعه تمام مقاله نگرشی کلی نسبت به پژوهش انجام گرفته، پیدا خواهند شد.


چنانچه پیشتر اشاره شد در پایگاه­های اینترنتی چکیده مقالات به صورت مجزا در اختیار خوانندگان قرار داده می­شود، همچنین در بسیاری از کنفرانس­ها و سمینارها به منظور کم کردن هزینه­ها فقط چکیده مقالات ارائه شده در سمینار در کتاب سیمنار منتشر می­گردند. به همین دلیل لازم است چکیده به عنوان قسمتی مستقل از مقاله، بدون هیچ­گونه وابستگی به سایر قسمت­ها به صورتی کاملا رسا و شیوا نوشته شود. به عبارت دیگر چکیده مقاله باید طوری نوشته شود که مستقلا و حتی بدون در اختیار بودن تمام مقاله نیز نمایی کلی از پژوهش انجام شده را به نمایش بگذارد. در این میان به منظور حفظ استقلال چکیده لازم است تا از نوشتن جملاتی که در آنها به متن مقاله ارجاع داده شده است مانند "همانگونه که در مقاله آورده شده است"، "این موضوع در نمودار1 نشان داده شده است" و سایر موارد مشابه خودداری نمود.


با توجه به اینکه در مقاله ممکن است پارامترها و ویژگی­های مختلفی که از نظر محتوا دارای تفاوت­های زیادی می­باشند، مورد بررسی قرار گیرند به همین دلیل بیان تمامی محتوای مقاله در چکیده و در یک بند کاری بسیار مشکل می­باشد. در بسیاری از مقالات نوشته شده توسط نویسندگان کم­تجربه مشاهده می­گردد که متن چکیده یکپارچه نیست و انواع پرش­ها و سکته­های نگارشی که ناشی از تنوع موضوعی موجود در مقاله می­باشد، مشاهده می­شود. این در حالی است که یک چکیده خوب باید کاملا منسجم و یکپارچه بوده و به صورتی کاملا شیوا و قابل فهم درکی کلی از مقاله را برای خواننده میسر سازد. سخت­ترین قسمت نگارش مقاله، نوشتن چکیده آن بوده که در این میان تلاش در خواندن چکیده مقالات مختلف و همچنین تمرین زیاد می­تواند کمک­های زیادی به نویسندگان به منظور ارتقای توانایی آنها در نوشتن چکیده مقالات بنماید. بعلاوه در صورت نداشتن تجربه­های لازم در زمینه مقاله نویسی پیشنهاد می­شود که از مشاوره­ها و نقطه نظرات افراد متخصص در  این زمینه استفاده کرده و یا در دوره­ها و کارگاه­های مقاله نویسی که در آنها نکات کلیدی برای نگارش مقالات بیان می­گردد، شرکت نمایید.


با توجه به اینکه مقالات منتشر شده در اکثر مجلات فارسی زبان معتبر، غالبا در پایگاه­های بین­المللی و فراکشوری نیز ارائه می­شوند، به منظور ارائه مناسب این مقالات اکثر مجلات فارسی زبان، برگردان عنوان و چکیده مقاله به زبان انگلیسی را نیز از نویسندگان درخواست می­نمایند. در این میان با توجه به اهمیت بسیار بالای امر فوق به منظور بالا بردن ضریب تاثیرگذاری مجلات در پایگاه­های ارائه شده، توصیه می­گردد که در نوشتن چکیده مقاله به زیان انگلیسی نیز کمال دقت را داشته و کلیه اصول بیان شده در مورد نحوه نگارش چکیده را رعایت فرمایید. همچنین به منظور کسب اطلاعات دقیق­تر در مورد تعداد کلمات مجاز در چکیده انگلیسی، پیشنهاد می­شود قسمت راهنمای نویسندگان مجلات را مطالعه فرمایید.


 
واژگان کلیدی


یکی از قسمت­های تمامی مقالات علمی نوشتن چندین واژه کلیدی که از اهمیت زیادی در مقاله برخوردار می­باشند، دقیقا بعد از چکیده است. از آنجا که امروزه جستجو مقالات علمی غالبا در پایگاه­های اینترنتی و توسط موتورهای جستجوگر انجام می­شود، نوشتن کلمات کلیدی مناسب به جستجوی آسان­تر مقالات بسیار کمک کرده و سبب می­گردد تا افراد راحت­تر بتوانند مقالات مورد نظر را جستجو بنمایند.


بدیهی است که هرچقدر موتورهای جستجوگر راحت­تر بتوانند مقاله­ای را پیدا نمایند، مقاله فوق بیشتر مطالعه شده و امکان اینکه در آینده نویسندگان سایر مقالات در نوشته­های خود به آن ارجاع علمی بدهند، افزایش خواهد یافت. از آنجا که درجه اعتباری مجلات بر مبنای تعداد ارجات علمی که به مقالات نگارش یافته توسط آنها داده شده، تعیین می­گردد به همین دلیل برای مجلات، نگارش کلید واژه­های مناسب و مرتبط با مقاله که شانس پیدا شدن مقاله توسط موتورهای جستجوگر را بالا ببرد، بسیار مهم می­باشد.


یکی از دلایل دیگرِ لزوم نگارش تعدادی کلید واژه از مطالب اصلی بیان گردیده در مقاله کمک نمودن به جستجو کننده­ای که حتی حوصله مطالعه چکیده مقاله را نیز ندارد، می­باشد. بطوریکه وی پس از خواندن صرفا عنوان مقاله با تطابق دادن کلمات کلیدی و موضوعات مورد نظر، از ارتباط موضوعی مقاله با مطالب دلخواه، اطمینان حاصل نموده و در نهایت اقدام به خواندن چکیده و دریافت مقاله بنماید.


درج کلمات کلیدی مناسب، به کادر مجله نیز به منظور انتخاب داورهای مناسب برای بررسی مقاله کمک­های شایانی می­نماید، بطوریکه ممکن است سردبیر مجله با بررسی کلمات کلیدی نوشته شده در مقاله نسبت به انتخاب داورانی متخصص در زمینه­های فوق اقدام کند. به همین دلیل پیشنهاد می­شود که نویسندگان در انتخاب کلمات کلیدی کمال دقت را داشته و از ارتباط موضوعی کلمات کلیدی و اطلاعات اصلی بیان شده در مقاله اطمینان حاصل نمایند.


فرض نمایید که در مقاله­ای با عنوان "بازیافت راهکاری مناسب برای نجات طبیعت از زباله­های پلاستیکی" انواع روش­های بازیافت برای استفاده دوباره از زباله­های پلاستیکی تشریح و به بیان مزایا و معایب آنها پرداخته شده است، با توجه به مباحث اصلی مطرح شده در این مقاله، کلمات زیر را می­توان بعنوان کلید واژه انتخاب نمود: "بازیافت، زباله­های پلاستیکی، بازیافت مکانیکی(به عنوان یکی از روش­های بازیافت)"


تعداد واژه­های کلیدی بسته به فرمت نگارش مجلات مختلف متفاوت می­باشد، در این میان در قسمت راهنمای نویسنگان مجلات تعداد واژه­های کلیدی قابل قبول برای پذیرش مقالات بیان شده است. اگرچه تعداد واژه­های کلیدی در مجلات مختلف بسته به ساختار نگارش مقالات متفاوت می­باشد ولی به هر حال تعداد آنها در اکثر مجلات در بین 4  الی 6 واژه می­باشد.


واژه­های کلیدی باید بر مینای کلیات و مسائل اصلی بیان شده در مقاله انتخاب گردند، در این میان برای انتخاب صحیح واژه­های کلیدی برای مقاله نگارش یافته، تصور کنید که خود شما در موتورهای جستجوگر اینترنتی به دنبال مقاله­ای مانند مقاله نگارش یافته می­باشید، در این میان مناسب­ترین واژه­هایی که نوشتن آنها در موتورهای جستجوگر شما را به پیدا کردن مقاله مربوطه نزدیک خواهند کرد، بهترین واژه­های کلیدی برای آن مقاله می­باشند.


رعایت صداقت در نوشتن کلمات کلیدی امری بسیار اساسی بوده بطوریکه کلمات کلیدی باید بر مبنای مهمترین پارامترها و قسمت­های مقاله انتخاب گردند. متاسفانه بسیاری از افراد برای پیدا شدن راحت­تر مقاله در موتورهای جستجوگر و یا برای اینکه در نگاه اول تاثیرات مثبت بیشتری بر روی داوران و سایر خوانندگان مقاله ایجاد نمایند،  کلمات کلیدی را بدون داشتن ارتباط محتوایی با نکات اصلی مقاله انتخاب می­نمایند. امر فوق علاوه بر اینکه تاثیر مثبتی بر روی داوران و خوانندگان مقاله نخواهد داشت بلکه پس از مطالعه سایر قسمت­های مقاله حس بدبینی به صحت مطالب مقاله را نیز در آنها تقویت نموده و حتی ممکن است سبب ایجاد مشکلاتی در پذیرش مقاله گردد.

 

نگارش مقدمه

یکی از قسمت­های بسیار مهم در مقالات علمی مقدمه می­باشد که نحوه نگارش آن تاثیرات بسیار زیادی در جهت دادن به ذهن داور بررسی کننده مقاله و در نهایت تایید یا رد شدن نهایی آن خواهد داشت. مقدمه در اصل بیان عللی است که نویسنده را ترغیب به انجام پژوهش و نوشتن مقاله کرده است. در مقدمه که اولین بخش اصلی مقاله می­باشد باید در راستای همسو کردن افکار خواننده با مطالب ارائه شده در مقاله تلاش نموده و مقدمات ذهنی لازم را برای ورود به بیان فعالیت­های تخصصی نویسندگان در خواننده ایجاد نمود. به عنوان مثال پژوهشگری اثرات مخرب زباله­های پلاستیکی بر محیط زیست را مطالعه و امکان­پذیری جایگزینی این ظروف با ظروف کاغذی را بررسی نموده است. در این میان لازم است که در ابتدای مقدمه پیرامون دلایل ایجاد انگیزه در نویسنده برای بررسی این موضوع و به بیان مشکلاتی که در این زمینه وجود دارد، پرداخت. در مثال مورد نظر در مورد موضوع "جایگزین نمودن ظروف پلاستیکی با ظروف کاغذی" می­توان مقدمه را به صورت زیر آغاز نمود:
امروزه زباله­های پلاستیکی تبدیل به جزئی جدا­نشدنی از زندگی شهری که اثرات تخریبی بسیاری بر روی محیط زیست دارند، گردیده­اند. [1] بطور کلی با توجه به عدم تجزیه­پذیری سریع زباله­های پلاستیکی، ماندگاری بالای آنها چهره طبیعت را تغییر و  مشکلات زیست محیطی بسیاری را ایجاد نموده است. [2]
در مقدمه و به طور کلی در تمامی قسمت­های مقالات علمی (به غیر از چکیده و نتیجه­گیری) ذکر تمامی مطالب باید همراه با درج منبعی که مطلب فوق از آن استخراج شده است، بالافاصله پس از بیان مطلب همراه باشد. نحوه بیان مراجع در متن مقاله بسته به فرمت نگارش مجلات متفاوت بوده و نگارش مقالات دقیقا منطبق با اصول فوق الزامی می­باشد. با دقت در مقدمه آورده شده در فوق از قرارگیری [1] بعد از مطلب اولیه می­توان فهمید که این مطلب از منبع شماره 1 که در انتهای مقاله آورده شده، استخراج گردیده است. نحوه ارائه مراجع مطابق با مثال فوق یکی از روش­های مرسوم برای ارائه آنها در داخل متن می­باشد، با این حال روش­های دیگری نیز برای ارجاع دادن به مراجع در داخل متن وجود دارد که از جمله آنها می­توان به ذکر نام نویسندگان و تاریخ انتشار منبع مورد استفاده اشاره کرد. به منظور درج صحیح منابع استفاده گردیده در متن مقاله، مطالعه راهنمای نویسندگان مجلات الزامی می­باشد.
چنانچه بیان گردید مرحله اول در نوشتن مقدمه مقالات بیان نمودن مشکلاتی است که علل اصلی انجام پژوهش می­باشد. پس از مشخص کردن مشکلات موجود لازم است تا در مورد فعالیت­ها و پژوهش­هایی که برای حل این مشکلات پیشتر انجام شده است، با ذکر منابع، توضیحاتی آورده شود. به خاطر داشته باشید که غلو علمی در تایید شدن مقالات نتیجه معکوس خواهد داشت و به عبارت دیگر هرچقدر که موضوعی جدید بوده و در آن نوآوری وجود داشته باشد، به هر حال می­توان مطمئن بود که در زمینه­هایی مشابه تحقیقاتی صورت گرفته است. در این میان برای اینکه خواننده بتواند با پیشینه تحقیق در زمینه فوق ارتباط بیشتری برقرار نماید، بیان مهمترین و مشابه­ترین پژوهش­ها در زمینه مورد بحث امری الزامی می­باشد. بیان پیشینه تحقیق علاوه بر اینکه ذهن خواننده را برای درک بهتر پژوهش­های بیان گردیده در مقاله آماده می­سازد به نوعی نشان دهنده اهمیت موضوع تحقیق نیز می­باشد. به عبارت دیگر با ذکر پیشینه پژوهش­های انجام شده به نوعی اهمیت موضوع پژوهش نیز به خواننده القا می­گردد، بدین معنی که موضوع مورد بحث آنچنان مهم می­باشد که بسیاری از پژوهشگران را ترغیب به تحقیق در آن زمینه کرده است.                                                             در مثال مورد بحث یعنی
"بررسی اثرات زباله های پلاستیکی بر محیط زیست و امکان­سنجی جایگزین نمودن ظروف پلاستیکی با ظروف کاغذی" قسمت دوم مقدمه یعنی پیشینه تحقیق را می­توان به صورت زیر  نوشت: در این میان برای از بین بردن مشکلات زیست محیطی زباله­های پلاستیکی، محمدی روش بازیافت را روشی موثر ارزیابی کرده است [3]، این در حالی است که ناصری و همکاران بیشتر از انجام اقدامات فیزیکی، بحث آموزش و فرهنگ­سازی را راهگشای نجات طبیعت از زباله­های پلاستیکی دانسته­اند [4]، در مواردی نیز لزوم برخورد قانونی و قضایی با آلوده­کنندگان محیط زیست پیشنهاد شده است [5-6]
با توجه به اینکه در بخش پیشینه تحقیق هدف آشنا ساختن ذهن خوانندگان با تحقیقات انجام شده در زمینه­های مشابه می­باشد، به همین دلیل لازم است که طی یک یا چند جمله نتیجه عملی بدست آمده از تحقیقات آنها را بیان نمود. به عبارت دیگر هدف از بیان قسمت پیشینه تحقیق، تحلیل و بررسی مفصل نتایج تحقیقات انجام شده توسط سایر پژوهشگران نیست، بلکه به منظور آشنا نمودن خواننده­ها با موضوع  پژوهش و هم­راستا کردن ذهن آنها با اهمیت موضوع و دلایل انجام پژوهش فقط بیان نتایج نهایی سایر پژوهش­ها به صورتی بسیار مختصر الزامی می­باشد.
بیان پیشینه تحقیق نباید از یکپارچگی مقدمه کاسته و مقاله را درگیر تحقیقات پراکنده سایر پژوهشگران بنماید. به منظور حفظ نمودن یکپارچگی متن مقاله پیشنهاد می­شود که در هنگام بیان نمودن سوابق تحقیقاتی انجام شده در مورد موضوع نظر، سعی شود پیشینه پژوهش با نظمی خاص ارائه گردد. به عنوان مثال ذکر پیشینه پژوهش بر مینای زمان به وقوع پیوستن آنها و یا با توجه به درجه اهمیت، می­تواند اقداماتی موثر در راستای منسجم کردن متن مقدمه باشد.
چنانچه مفصلا بیان گردید قسمت اول مقدمه بیان مشکلات موجود و دلایلی که پژوهشگران را ترغیب به انجام پژوهش نموده، می­باشد. در قسمت دوم مقدمه توضیحاتی در مورد پیشینه تحقیقات و پژوهش­های انجام شده بر روی موضوع مورد نظر، بیان می­گردد. پس از بیان پیشینه تحقیقات، لازم است که از موضوعات فوق به عنوان دربی برای وارد شدن به مباحث پژوهش خود استفاده نمود. به عبارت دیگر پیشینه پژوهش را باید طوری بیان کرد که پس از پایان یافتن آن، نوعی خلأ و کاستی در ذهن خواننده شکل بگیرد و در نهایت با معرفی پژوهش انجام شده خلأ موجود را پر و کاستی­های موجود را برطرف نمود. به عنوان مثال پس از پایان یافتن پیشینه پژوهش با بیان عبارتی مانند "حتی با وجود پژوهش­های انجام شده، باز هم مشکلات موجود حل نشده باقی مانده و در عمل لزوم پیدا نمودن راهکارهای جدید برای حل مشکلات اشاره شده الزامی می­باشد. به همین دلیل در این پژوهش برای حل این مشکلات راهکارهای جدید ارائه شده است".
در مثال مورد بحث یعنی "بررسی اثرات زباله­های پلاستیکی بر محیط زیست و امکان­سنجی جایگزین نمودن ظروف پلاستیکی با ظروف کاغذی" قسمت نهایی مقدمه، که پل ارتباطی قسمت­های اولیه با پژوهش انجام شده توسط خود محققین می­باشد، را می­توان به صورت زیر  بیان نمود:
حتی با وجود تحقیقات و راهکارهای ارائه شده، با این حال در عمل تاثیرات مثبتی در رها کردن محیط زیست از زباله­های پلاستیکی مشاهده نمی­شود و زیان­های زیست محیطی انباشته شدن ظروف پلاستیکی هر روزه افزایش می­یابد، به همین دلیل در این مقاله امکان­سنجی جایگزین نمودن ظروف پلاستیکی با ظروف کاغذی مطالعه و میزان بازدهی این روش مورد بررسی قرار گرفت.
ایجاد نمودن ارتباط قوی بین پیشینه تحقیقات انجام شده و موضوع مقاله یکی از مهمترین بخش­های مقاله بوده و نگارش این بخش بشکلی مطلوب نیازمند خواندن مقالات متعدد و همچنین تمرین و ممارست زیاد می­باشد. باید دقت نمود که این قسمت مهمترین بخشی می­باشد که در آن نوسنده به بیان اهمیت پژوهش انجام شده و نحوه پرداختن به موضوع، می­پردازد. در این قسمت که آخرین بخش مقدمه می­باشد، باید به نحوی کل مطالب مقدمه را جمع­بندی کرده و روند مقاله را به صورتی خلاصه بیان نمود. باید توجه داشت که در این بخش فقط اشاره­ای مختصر به روند کلی مقاله مکفی بوده و از تشریح کامل کلیه اهداف مقاله و بحث پیرامون نتایج بدست آمده، خودداری می­گردد.
شاید بتوان بیان کرد که هدف از نوشتن کل مقدمه رسیدن به همین دو یا سه خط نهایی مقدمه که جمع­بندی تمامی مطالب بیان شده می­باشد، است. به عبارت دیگر قسمت فوق سر در ورود به تحقیقات انجام شده توسط نویسندگان بوده و به همین دلیل سهم بسیار زیادی در همراه نمودن خوانندگان با مقاله خواهد داشت. در قسمت نهایی مقدمه که جمع­بندی کلیه مطالب مقدمه است باید به مانند یک فروشنده با تجربه که با رعایت صداقت به معرفی اهمیت و مزایای استفاده از اجناس خود پرداخته و خریداران را با خود همراه می­سازد، به نحوی صحیح به بیان ضرورت انجام این تحقیق پرداخته و با بازار گرمی سعی در تشویق خوانندگان به خواندن کامل مقاله نمود.
میزان تمایل خوانندگان به مطالعه مقاله، غالبا به نحوه توجیه دلایل و کاستی­هایی که نویسندگان را به انجام دادن تحقیق سوق داده است، برمی­گردد. طبیعی است که اگر نویسنده نتواند به بیان دلایلی کافی در مورد علل انجام پژوهش بپردازد، نمی­تواند به نحوی مطلوب خوانندگان را با خود همراه نماید. به منظور متمایل کردن بیشتر خوانندگان به مطالعه مقاله، پیشنهاد می­شود که کلیه موارد مقدمه از جمله ضرورت پرداختن به موضوع تحقیق و تاریخچه آن را طوری بنویسید که در خواننده این احساس به وجود آید که تحقیقی که در این مقاله به آن پرداخته شده است، بسیار مهم و کلیدی بوده و درک نتایج آن می­تواند تاثیرات مثبت بسیار زیادی را به همراه داشته باشد.
در نگارش مقدمه به غیر از چند جمله آخر که در آنها محقق به معرفی روند کلی ارائه شده در مقاله می­پردازد، سایر قسمت­ها که غالبا بر اساس دانسته­ها و مطالعات نویسندگان تهیه شده است، باید با ارائه دقیق منابع مورد استفاده قرار گرفته­، همراه باشد. نکته­ای که همیشه سبب ایجاد شدن سوال برای بسیاری از مقاله­نویسان می­گردد این است که بسیاری از مطالبی که در مقدمه بیان می­شود اصول اولیه موضوع بوده و تمامی خوانندگان با آنها آشنا می­باشند، آیا در چنین مواقعی بیان نمودن منبع الزامی است؟ بعنوان مثال در مقدمه بحث شده یعنی بررسی اثرات زباله­های پلاستیکی بر محیط زیست و امکان­سنجی جایگزین نمودن ظروف پلاستیکی با ظروف کاغذی ذکر منبع برای جمله "تخریب و از بین رفتن پلاستیک­ها در حدود چند هزار سال زمان نیاز دارد"، با توجه به اینکه تقریبا هرکسی از این موضوع اطلاع دارد، الزامی می­باشد؟
در پاسخ به سوال فوق باید اشاره نمود که ارائه مطالب مستند به اعتبار مقاله افزوده و حس اطمینان بیشتری در خواننده ایجاد می­کند. بیان مرجع دقیق مطالب ارائه شده در مقدمه بیشتر از سایر بخش­های مقاله دارای اهمیت بوده و به همین دلیل با حساسیت بسیار بالای داوران همراه می­باشد. مطالبی مانند جمله فوق اگرچه تقریبا بدیهی بوده، ولی به هر حال ذکر منبع مناسب برای آنها چیزی از نویسنده کم نخواهد کرد. در چنین مواردی که مطالب بیان گردیده تقریبا واضح بوده، به خصوص در صورت بیان آنها در مقدمه، پیشنهاد می­شود که به منظور کم کردن حساسیت داوران بررسی کننده نسبت به بیان مرجع مناسب اقدام گردد. اگر عبارت بدیهی در جایی به غیر از مقدمه قرار داشت، از آنجا که در متن مقالات اکثر مطالب بیان گردیده حاصل آزمایشات و یا تحلیل­های خود محققین می­باشد، اهمیت درج ارجاعات در آنها نسبت به مقدمه بسیار کمتر بوده و حتی در صورت عدم ذکر منبع برای چنین عبارات واضحی، به اعتبار مقاله لطمه­ای وارد نمی­گردد.
با توجه به اینکه نوشتن مقدمه خوب نیازمند الگوبرداری و تمرین می­باشد، در ادامه مقدمه تعدادی از مقالات چاپ شده توسط نویسندگان ارائه شده است. پیشنهاد می­شود که مقدمه­های ذیل را چندین بار مرور و بررسی کرده و نسبت به پیدا کردن جملات متناظر با اصول مقاله­نویسی که در فوق به آنها پرداخته شد، اقدام نمایید:
 
نام مقاله:
نویسندگان: سید یحیی موسوی و همکاران
مطالعه رفتار کششی و جذب آب چند سازه­های چوب/ اپوکسی و چوب/ پلی­استر چاپ شده در: نشریه علمی پژوهشی صنایع چوب و کاغذ ایران مقدمه: امروزه چوب در کاربردهای بسیاری مانند ساخت انواع کابینت، در و پنجره، انواع کمد، آلات موسیقی و ... مورد استفاده قرار می­گیرد. شاید بتوان مهمترین دلایل این استفاده را قیمت پایین و در دسترس بودن همیشگی در کنار زیبایی و جلوه خاص آن برشمرد. با این حال استفاده از چوب معایبی نیز به دنبال دارد که از مهمترین آنها می­توان به حساسیت بسیار بالای قطعات چوبی به رطوبت و همچنین مقاومت پایین آنها در برابر ضربه و تنش­های مکانیکی اشاره کرد. بعلاوه فرآیند ساخت قطعات چوبی بسیار زمان­بر و مشکل می­باشد. موارد فوق سبب توجه دانشمندان به تولید کردن چندسازه­هایی که در آنها ذرات پودری چوب در بین ماتریس پلیمری قرار گرفته اند، گردید به طوریکه با کاربرد این چندسازه­ها بتوان ضمن بهره­گیری از مزایای چوب معایب آن را برطرف نمود [1 و 2]. برای تولید این چندسازه­ها از رزین­های پلیمری و ذرات چوب (در اندازه­های مختلف) به­عنوان تقویت­کننده پلیمرها استفاده می­گردد، به­طوریکه ذرات چوب توسط پلیمر در بر گرفته می­شوند. پلیمرهای اصلی که برای ساختن چندسازه­های چوب­پلیمر مورد استفاده قرار می­گیرند معمولا پلیمرهای گرمانرم مانند پلی­اتیلن و پلی­پروپیلن (که هم در حلال حل می­شوند و هم می­توان آنها را بارها و بارها ذوب نمود)، می­باشند که علت گسترش آن کاربرد فرآیندپذیری آسان و قیمت مناسب رزین­های گرمانرم است [3- 7]. از این رو در مطالعات گسترده ای خواص مختلف چندسازه­های چوب پلیمر ساخته شده با رزین­های گرمانرم بررسی شده است [8 - 12].    اگرچه کاربرد رزین­های گرمانرم در سال­های گذشته رشد بسیار بالایی داشته است، با این حال باید توجه داشت که رزین­های گرمانرم پلیمرهای غیر قطبی می­باشند. به همین دلیل در حالت عادی سازگاری مناسبی در بین رزین­های گرمانرم با ساختاری غیر قطبی و چوب که دارای گروه­های قطبی هیدروکسیلی است، وجود ندارد. تلاش­ها برای رفع این مشکل معمولا به اضافه کردن عوامل سازگار کننده بر روی ماتریس پلیمری و یا انجام عملیات سطحی مختلف بر روی تقویت کننده (چوب) منجر شده است [13- 15].
از دیگر معایب کاربرد رزین­های گرمانرم که آن نیز از خنثی و غیر قطبی بودن آنها منجر می­شود مشکلاتی است که در زمینه رنگ­آمیزی آنها وجود دارد، به­طوریکه معمولا رنگ­آمیزی یکنواخت آنها سختی­های بسیار زیادی برای تولیدکنندگان به­همراه دارد، اگرچه چندسازه­های ساخته شده با رزین­های گرمانرم با استفاده از انواع رنگدانه­ها در هنگام ساخت رنگ­آمیزی می­گردند ولی به هر حال یکنواختی و کیفیت رنگ­آمیزی آنها نسبت به چندسازه­های ساخته شده با رزین­های گرماسخت که معمولا قطبی و غیر خنثی می­باشند، پایین­تر است [16 و 17].
در این میان بسیاری از تحقیقات اثبات کرده است که با کاربرد رزین­های گرماسخت به جای پلیمرهای گرمانرم می­توان بسیاری از مشکلات فوق را برطرف نمود. در رزین­های گرماسخت معمولا طی یک واکنش شیمیایی موسوم به پخت ساختاری کاملا یکپارچه که به هیچ عنوان قابل ذوب و یا حل شدن نیست، تشکیل می­شود. با توجه به اینکه کاربرد رزین­های گرماسخت همیشه با انجام یک واکنش شیمیایی برای پخت توام می­باشد به همین دلیل در این رزین­ها همیشه گروه­های عاملی بسیاری که مستعد انجام واکنش­های شیمیایی می­باشند، وجود دارد و همین تمایل بالا به انجام واکنش شیمیایی سبب می­گردد که با جایگزین نمودن آنها به جای رزین­های گرمانرم بتوان بسیاری از مشکلات ذکر شده را مرتفع ساخت [18- 21].
اگرچه در مورد کاربرد رزین­های گرماسخت برای ساخت چندسازه­های چوب پلیمر تحقیقاتی انجام شده است ولی در این زمینه کمبود منایع تحقیقاتی تا حدودی مشهود می­باشد[18- 21]. به همین دلیل در این مقاله دو نوع رزین گرماسخت اپوکسی و پلی­استر غیر اشباع انتخاب و خواص چندسازه­های ساخته شده از آنها و پودر چوب مثل خواص مکانیکی و جذب آب مورد بررسی قرار گرفت.   دقت در مقدمه نوشته شده در فوق نشان می­دهد که اگرچه پیشینه تحقیق در این مقدمه به صورتی مفصل بیان شده است ولی با این حال نامی از هیچ یک از افرادی که در گذشته در این زمینه فعالیت داشته­اند، آورده نشده است. پیشینه تحقیق را همچنین می­توان با ذکر نام محققینی که در موضوع مطالبی منتشر نموده­اند، بیان نمود. به منظور آشنایی بیشتر خوانندگان با چگونگی ذکر کردن نام نویسندگان در پیشینه تحقیق، در زیر مثالی دیگر که مقدمه یکی دیگر از مقالات نوشته شده توسط نویسندگان می­باشد، آورده شده است:
 
نام مقاله:
نویسندگان: سید یحیی موسوی و همکاران
طراحي و ساخت كامپوزيت‌هاي پليمري از الیاف طبیعی و مصنوعی با رزین پلی‌استر براي جايگزيني چوب در ساخت آلات موسيقي چاپ شده در: نشریه علمی پژوهشی تحقیقات علوم چوب و کاغذ ایران، جلد26، شماره4، سال 1390 مقدمه: امروزه در سراسر جهان استفاده از چوب در ساخت آلات موسیقی کاربرد بسیار دارد، بطوریکه در ساخت اکثر سازهای ارف و سازهای آکوستیک و حتی در ساخت انواع پیانو از گونه‌های مختلف چوب استفاده می‌شود. به­عنوان مثال استفاده از چوب‌هایی چون چوب لاله درختی، گردو، پالیساندر، سرو اسپانیایی، افرا، بلوط، نوئل، رز چوب و... را در ساخت گیتار و استفاده از چوب درختانی چون افرا، بید، آبنوس، صنوبر و ... را در ساخت ویوولون می‌توان نام برد (Rujinirun و همکاران، 2003). گرچه این کاربرد عمومیت دارد اما استفاده از چوب معایبی را به دنبال دارد (موسوی و پیرایش­فر، 1387و 1388)، معایبی چون:
-   نداشتن صدای مطلوب در محیط­های مرطوب
-   مقاومت کم در برابر ضربه
-   زمانبر بودن فرایند ساخت ساز به دلیل طولانی بودن مدت زمان فرآوری چوب
-   احتمال وجود مشکلاتی چون وجود گره در چوب که می­تواند در ساخت سازی با کیفیت مطلوب و صدا­دهی مناسب ایجاد مشکل کند
-   امکان تغییر شکل ساز با گذشت زمان که غالبا در دسته سازهای زهی قابل رویت است
-   احتمال وجود خطای سازندگان در حین ساخت و یا تراشیدن ساز.
بسیاری از بررسی­ها اثبات نموده است که استفاده از کامپوزیت­های پلیمری به جای چوب، می­تواند بسیاری از مشکلات فوق را برطرف نماید. به طوری­که با استفاده از این مواد می­توان، سازی اصلاح شده با مزایایی بسیار را تولید نمود، که در زیر به تعدادی از این مزایا پرداخته شده است [Pedgley و همکاران، 2009 و موسوی پیرایش­فر 1387 و 1388]:
-   داشتن استحکام بسیار بالا
-   اصلاح تاثیر­پذیری از رطوبت
-   کوتاه کردن مدت زمان تولید ساز
-   توانایی تنظیم و اصلاح خواص آکوستیک کامپوزیت برای دستیابی به صدایی مطلوب و دلنشین
-   ایجاد خواص گرمایی اصلاح شده (چوب به تنهایی از مقاوت گرمایی نسبتا پایینی برخوردار است ولی این کامپوزیت­ها می­توانند خواص خود را در محدوده دمایی بسیار بالایی حفظ کنند)
-   قیمت پایین­تر ساز
-   بر­طرف کردن نقائصی که قبلا به آنها اشاره شد
-   جلوگیری از تخریب محیط زیست و حفظ منابع طبیعی.
در این میان Liang و همکاران (1999) خواص آکوستیک را در آلیاژ­های دوتایی از رزین­های اپوکسی انعطاف­پذیر و سخت، با تغییر دادن نوع رزین­ها و ترکیب درصد­های آنها و همچنین تغییر دادن نوع هاردنر بررسی نمود و به این نتیجه رسید که آلیاژ کردن انواع اپوکسی­ها با سختی­های متفاوت خواص آکوستیک را در بازه وسیعی تغییر می­دهد، همچنین وی اثبات نمود که در این آلیاژ­های دوتایی خواص آکوستیک به شدت به نوع هاردنر و همچنین میزان ترکیب درصد­ها وابسته است.
همچنین Janes (2004) و Davis (1994) اذعان نموده­اند که موفق به ساخت تخته صدایی با استفاده از الیاف کربن و رزین اپوکسی شده­اند. آنها در گزارش اختراع خود از کارایی کامپوزیت معرفی شده خبر دادند، Pergley و همکاران (2009) نیز پیش بینی نموده است که بتوان با استفاده از فوم های پلی کربناتی تخته صدای پلیمری تولید نمود، Wegst (2006) نیز به شرح مقدمه ای کلی در مورد خواص آکوستیک کامپوزیت های کربنی پرداخته است.
این در­حالی است که جستجوهای انجام شده توسط این تیم پژوهشی نشان داد که هیچگاه خواص آکوستیک کامپوزیت­های لیفی به صورت جدی مورد مطالعه قرار نگرفته است. از اینرو، در این پژوهش خواص آکوستیک کامپوزیت­های ساخته شده از الیاف کربن، شیشه و کنف به­همراه رزین ترموست پلی­استر مورد ارزیابی قرار گرفت.   چنانچه در مقدمه دوم ارائه شده ملاحظه می­گردد، پیشینه تحقیق در این مقدمه بر خلاف مقدمه اول آورده شده، با ذکر کردن نام نویسندگان همراه می­باشد. باید دقت داشت که نوشتن مقاله با هر دو روش کاملا صحیح بوده و حتی می­توان بسته به شرایط ترکیبی از هر دو روش فوق را در نگارش مقاله به کار بست.
با دقت در نحوه بیان منابع در دو مقدمه­ای که به عنوان مثال آورده شد، می­توان فهمید که نحوه ارائه منابع در داخل متن این دو مقاله متفاوت است. چنانچه ملاحظه می­شود در مقاله اول مرجع هر جمله و مطلب بیان گردیده، بالافاصله به صورت نوشتن اعدادی که نشان دهنده شماره مرجع مطلب فوق می­باشند، ذکر می­گردد. این در حالی است که در مقدمه دوم، مرجع هر مطلب با درج کردن نام نویسنده اول و تاریخ انتشار هر منبع، دقیقا بعد از بیان هر عبارت، آورده شده است. از آنجا که هر دو مقاله فوق بر اساس اصول نگارش تعیین شده توسط دفتر مجلات نگارش یافته­اند، به راحتی می­توان به وجود تفاوت­های ظاهری زیاد در نگارش مقاله برای مجلات مختلف پی برد. چنانچه پیشتر نیز اشاره گردید هر مجله­ای برای پذیرش و چاپ مقاله­های دریافتی دارای فرمت و اصول نگارش خاصی بوده که نوشتن مقالات دقیقا مطابق با فرمت فوق الزامی است. در این میان قبل از ارسال مقاله برای مجله مورد نظر شدیدا توصیه می­شود که قسمت راهنمای نویسندگان مجله را با دقت مطالعه کرده و کلیه موارد آن را موبه ­مو در مقاله خود رعایت فرمایید.
 
نگارش بخش تجربی (بیان مواد، روش­های ساخت و معرفی آزمون)
قسمت تجربی غالبا در مقالات مهندسی و به طور کلی در تمامی مقالاتی که در آنها تعدادی نمونه مورد آنالیز و بررسی قرار گرفته­اند، وجود دارد. نمونه­های مورد بررسی قرار گرفته ممکن است جانوری، مهندسی، انسانی، روانشناسی و غیره بوده که بسته به نوع مقاله و زمینه مورد بررسی قرار گرفته کاملا متفاوت می­باشد. باید دقت نمود که در مقالاتی که در آنها نمونه­های خاصی مورد ارزیابی قرار نگرفته­اند و یا در بسیاری از انواع مقالات مانند مقالات تحلیلی و یا مقالاتی که در زمینه­های علوم انسانی و یا اقتصاد منتشر می­شوند، بخشی مجزا به نام تجربی وجود ندارد. ولی به هر حال در تمامی انواع مقالات لازم است تا نویسنده کلیه مبانی علمی و عملی تحقیقات که معرفی آنها برای درک بهتر نتایج الزامی می­باشد را به طور کامل معرفی نماید.
به منظور درک بهتر در مورد لزوم معرفی بخش تجربی در مقالات علمی، فرض کنید که شما روشی خاص برای پخت غذایی را آموخته­اید و قصد آموزش دادن این روش به تعدادی از دوستانتان را دارید. در این صورت بعد از اینکه موفق شدید که دوستانتان را در مورد لزوم یادگیری این غذا متقاعد کنید (مقدمه)، لازم است دقیقا توضیح دهید که برای پخت این غذا چه موادی مورد نیاز بوده و مقدار دقیق هر کدام از آنها چقدر است. همچنین به منظور همراه کردن بهتر دوستانتان لازم است علت انتخاب مواد انتخابی را نیز تبیین نمایید مثلا توضیح دهید که نمک برای طمع گرفتن غذا و روغن برای سرخ شدن مطلوب مواد غذایی انتخاب شده است. در نهایت بیان نمودن نحوه مخلوط کردن مواد اولیه نیز به همراه ذکر شرایط لازم برای پخت از جمله درجه حرارت و مدت زمان لازم الزامی است.
در مقاله ­نویسی نیز دقیقا همانند مثال فوق ذکر تمامی موارد در مورد نوع مواد انتخاب شده، چگونگی ساخت و ... الزامی بوده و به درک بهتر نتایج تحقیق منتج می­گردد. قسمت تجربی در مقالات علمی باید با چنان دقتی ارائه شود که اگر خواننده مقاله نمونه­هایی مشابه را با موادی یکسان تولید و آزمون­های معرفی شده در مقاله را بر روی آنها به انجام رسانید، بتواند به نتایجی یکسان با نتایج ارائه شده در مقاله دست پیدا کند. بعبارت دیگر لازم است که نتایج ارائه شده در مقاله تکرارپذیر بوده و ساخت نمونه­هایی مشابه نتایجی کاملا یکسان و تکراری را منجر گردد.
باید توجه داشت که معرفی مواد و روش­های تجربی مورد استفاده قرار گرفته در مقالات علمی نیز دارای اصول و قواعدی است که در ذیل به بیان آنها دقیقا به همان ترتیبی که باید در مقاله آورده شود، پرداخته شده است.  
 
مواد:
در این بخش از مقاله لازم است تا کلیه مواد اولیه که برای ساخت نمونه­ها استفاده شده است را دقیقا بیان نمود. در معرفی مواد اولیه استفاده گردیده در پژوهش ذکر دقیق نام کارخانه­های تولید کننده، نوع گرید تجاری هر کدام از مواد و همچنین نام کشور تولید کننده آنها الزامی است. مواد مورد استفاده قرار گرفته در پژوهش باید طوری معرفی گردند که چنانچه خواننده­ای در هر کجای دنیا تمایل به خرید دقیقا همین مواد را داشت، دقیقا بداند که لازم است چه چیزی را از چه شرکتی تهیه نماید. به منظور درک بهتر چگونگی نوشتن این قسمت در مقالات علمی، در زیر بخش "معرفی مواد" از قسمت تجربی مربوط به یک مقاله علمی پژوهشی نوشته شده توسط سید یحیی موسوی و همکاران آورده شده است:
مواد:
در این پژوهش رزین گرماسخت پلی­استر غیر­اشباع ایزوفتالیک گرید بوش پل B-610 محلول در 60% استایرن تولید شده توسط صنایع شیمیایی بوشهر (ایران)، به همراه MEKP (متیل اتیل کتون پراکساید) بعنوان شروع­کننده در ترکیب درصد 1% مورد استفاده قرار گرفت. همچنین از الیاف کربن تک جهت T300 تولید شده توسط کمپانی Troyca (آمریکا)، الیاف شیشه تک­جهت E-Glass تولید شده توسط کمپانی Vetrotex (فرانسه) و الیاف طبیعی کنف (تولید شده در ایران) به عنوان تقویت کننده های لیفی استفاده شد.  
دقت در مثال فوق نشان می­دهد که کلیه مواد اولیه مورد استفاده قرار گرفته در آن پژوهش بصورت بسیار دقیق معرفی گردیده­اند. همچنین نحوه فرآوری و درصد افزودنی­های اضافه شده به مواد اولیه نیز دقیقا ذکر گردیده است. چنانچه ملاحظه می­گردد در مورد تمام مواد اولیه نام شرکت تولید کننده و همچنین گرید تجاری استفاده شده نیز بیان شده است. توجه کنید که مواد مورد استفاده قرار گرفته طوری معرفی شده­اند که خواننده در صورت تمایل می­تواند همه آنها را تهیه نماید.
بنیان و اصل مقاله نویسی بر در اختیار قرار دادن نتایج بدست آمده از یک تحقیق و در نتیجه گسترش دادن علم و دانش استوار می­باشد. در بسیاری از موارد مشاهده می شود که بسیاری از افراد در عین حال که می­خواهند دانش و نتایج را در نزد خود نگه دارند تمایل به نوشتن مقاله نیز دارند! توجه داشته باشید که این دو موضوع به هیچ عنوان با هم سازگار نبوده و اصل مقاله نویسی بر مبنای در اختیار قرار دادن نتایج تحقیقات انجام شده استوار می­باشد. متاسفانه در بسیاری از موارد، افراد برای اینکه بتوانند دانش فنی را کاملا در اختیار خود نگه دارند، در این قسمت از مقاله مواد و روش­های ساخت را به صورت ناقص و یا غیر واقع گزارش می­دهند، باید دقت داشت که این امر نوعی خیانت به جامعه علمی است زیرا اطلاعات موجود در مقالات منتشر ­شده منابعی معتبر برای سایر پژوهشگران و محققین می­باشند و در صورت ارائه موارد غیر واقع در مقالات علمی، سایر پژوهشگران از آن اطلاعات استفاده کرده و دچار خطا می­گردند. در صورت اثبات شدن وجود اطلاعات نادرست در مقاله، علاوه بر اینکه به نوعی آبروریزی پیش خواهد آمد همچنین کلیه سوابق علمی محقق نیز زیر سوال خواهد رفت. در ضمن چنانچه فردی در مقالات ISI نسبت به درج اطلاعات نادرست اقدام نماید، علاوه بر اینکه به شخصیت خود توهین کرده است، اسباب بی­اعتماد شدن مجلات بین­المللی به سایر نویسنده­های ایرانی را نیز فراهم می­آورد.
 
روش ساخت:
در این قسمت لازم است تا نویسنده روشی که با استفاده از آن مواد اولیه (معرفی گشته در قسمت قبل) در کنار همدیگر قرار گرفته ­اند و نمونه­های نهایی ساخته شده­ اند را بیان نماید. همچنین لازم است تا ترکیب درصدهایی از مواد اولیه که نمونه­ ها مطابق با آنها تولید شده ­اند نیز به طور کامل گزارش گردند. به منظور قابل فهم نمودن و درک بهتر مطالب پیشنهاد می­شود با دادن کدهایی تمامی نمونه­ها نامگذاری شوند. تجربه نشان داده است این کار علاوه بر اینکه درک مقاله را برای خواننده راحت­تر می­نماید به نویسنده نیز در نوشتن مقاله کمک­های زیادی خواهد کرد. به منظور کسب بازدهی بالاتر، بهتر است که کدهای انتخاب شده ارتباط­هایی با نمونه­های مربوط نیز داشته باشند.
چنانچه روش مورد استفاده برای ساخت نمونه­ها قبلا در مقاله­ها و تحقیقات دیگران بکار گرفته شده و در منابع دیگر به طور مفصل توصیف آن یافت می­شود، می­توان با ارجاع دادن خواننده به منابع فوق از ارائه توضیحات کامل در مورد آن خودداری کرد. به عنوان مثال در عبارت روبرو "کلیه نمونه­های کامپوزیتی با استفاده از روش لایه­گذاری دستی[3]، ساخته شدند" خواننده با خواندن آن درمی­یابد که روش استفاده شده برای ساخت نمونه­ها لایه­گذاری دستی بوده و کم­وکیف این روش بطور کامل در مرجع شماره 3 ارائه شده است. خواننده در صورت تمایل به دانستن جزئیات این روش می­تواند به این مرجع مراجعه کرده و اطلاعاتی مفصل­تر را مطالعه نماید. با اینکه این کار کاملا صحیح و بدون مشکل می­باشد ولی از آنجا که جستجو بدنبال مراجع و یافتن جزئیات مورد نظر نویسنده، غالبا خارج از حوصله داوران بوده و همچنین درک نمودن بخش روش ساخت مبنایی برای فهم سایر قسمت­های مقاله می­باشد، به همین دلیل توصیه می­شود که در بخش تجربی استقلال مطالب را حفظ کرده و سعی شود که توضیحات مورد نیاز تا حد امکان مسقیما در خود مقاله ذکر گردد.
پیشنهاد می­شود که در انتهای قسمت روش ساخت با قرار دادن جدولی کلیه نمونه­های ساخته شده و کدهای داده شده به هر کدام از آنها را معرفی و همچنین مواد تشکیل دهنده هر نمونه و ترکیب درصدهای آنها را نیز گزارش نمایید. به منظور آشنایی بیشتر با این موضوع به جدول زیر که برگرفته از یکی از مقالات چاپ شده توسط نویسندگان است، توجه فرمایید.
خواننده با دقت در جدول فوق به آسانی درمی­یابد که کلیه نمونه­های ساخته شده از چه موادی بوده و ترکیب درصد هر یک از این مواد در داخل هر کدام از نمونه­ها چقدر می­باشد. قرار دادن جدولی همانند جدول فوق سبب می­گردد تا نویسنده به آسانی بتواند حجم زیادی از مطالب را به صورتی فشرده و البته کاملا قابل فهم بیان نماید. شاید در صورت عدم وجود جدول فوق لازم بود تا نویسندگان صفحاتی را به توضیح دادن این مطالب می­پرداختند.
 
آزمون­ها:
در این قسمت از مقاله به شرح دقیق آزمون­های انجام شده بر روی نمونه­هایی که در مورد ساخت آنها در قسمت­های قبل توضیح داده شده است، پرداخته خواهد شد. در این میان به منظور شناخت بیشتر خواننده از نحوه انجام گرفتن آزمون­ها، لازم است که نام تولید کنندگان تجهیزات به همراه مدل دقیق دستگاه­های مورد استفاده قرار گرفته به طور کامل در مقاله ذکر گردد. همچنین ذکر نمودن شرایط حاکم بر آزمون از جمله مقدار دما، درصد رطوبت و دیگر عوامل محیطی که ممکن است بر روی نتیجه نهایی آزمون تاثیرگذار باشند، در این قسمت از مقاله الزامی است. همچنین به منظور اطمینان دادن به خوانندگان در مورد درست بودن نتایج بدست آمده، پیشنهاد می­گردد که در صورت امکان هر آزمون چندین بار تکرار شود، که در این میان ذکر کردن تعداد تکرار آزمون­ها در مقاله نیز مفید می­باشد.
از آنجا که مبانی نظری تحقیق (که در قسمت قبلی به آن پرداخته شد) وابستگی شدیدی به نوع آزمون­های مورد استفاده قرار گرفته دارد، در غالب موارد مبانی نظری تحقیق در قسمت آزمون­ها، به صورتی مختصر، توضیح داده می­شود. به عبارت دیگر با توجه به اینکه که نزدیکی بسیار بالایی میان مبانی نظری و روش انجام تحقیق وجود دارد، این دو را نمی­توان بعنوان دو بخش جدا از هم تفکیک نمود. امروزه بسیار رایج می­باشد که در همان قسمتی که روش انجام آزمون و علت انتخاب آن توضیح داده می­شود فرمول­ها و مبانی نظری نیز به طور کامل ارائه گردیده و از اختصاص دادن قسمتی جداگانه به مبانی نظری تحقیق خودداری می­گردد.
از آنجا که تمامی نتایج بدست آمده بر مبنای نمونه­های ساخته شده و روش­های آزمون نمودن آنها می­باشد، به همین دلیل داوران بررسی کننده مقالات علمی معمولا اهمیت بسیار زیادی به این قسمت داده که در این میان تجربیات شخصی نویسندگان نشان داده است که بیشترین حساسیت داوران بر روی مبنای منطقی و همچنین تکرارپذیری روش­های ساخت و آزمودن نمونه­ها است. در بسیاری از موارد مشاهده می­گردد که مقالاتی که در آنها نتایج بسیار جالبی را ارائه شده است به دلیل عدم استفاده از روش ساخت و آزمون مناسب برای چاپ در مجلات معتبر مورد پذیرش قرار نمی­گیرند.
از آنجا که اکثر خوانندگان چندان بر روی قسمت تجربی مقالات دقیق نمی­شوند، به همین دلیل بسیاری از نویسندگان، داوران مقالات را نیز مانند یک خواننده معمولی تصور کرده و به همین دلیل از نگارش دقیق و حساب شده قسمت تجربی خودداری می­نمایند. بر خلاف طرز تفکر فوق شدیدا توصیه می­گردد که در نوشتن قسمت تجربی کمال دقت و همچنین صداقت را داشته و حتی در صورت امکان نظر سایر افراد را نیز در مورد کیفیت و کاستی­های موجود در آن جویا گردید.
بخش تجربی که مراحل آن مفصلا بحث شد، صرفا در مقالات تجربی که در آنها تعدادی نمونه تهیه و مورد بررسی قرار گرفته­اند، وجود دارد. از آنجا که اکثر مقالات علمی پژوهشی منتشر شده در ایران بر مبنای روش­های تجربی می­باشند، لذا چگونگی نگارش بخش تجربی در قسمت­های پیشین به صورت مفصل مورد بررسی قرار گرفت. ولی به هر حال باید دقت داشت در بسیاری از انواع مقالات از جمله مقالات تحلیلی و یا مروری قسمت تجربی وجود ندارد. این قسمت غالبا در مقالات منتشر شده در رشته­های مهندسی، شیمی، پزشکی و سایر رشته­هایی که در آنها انجام دادن تحقیقات آزمایشگاهی به منظور چاپ مقاله الزامی است، وجود داشته و در مقالات منتشر شده در بسیاری از رشته­ها مانند اقتصاد، فلسفه و ... وجود ندارد. ولی به هر حال باید مد نظر داشته باشید که در هر نوع مقاله­ای و در هر زمینه­ای که منتشر شده است، بیان مبانی قکری و تحلیلی که مقاله بر اساس آنها نگارش یافته است، الزامی می­باشد.
 
نتایج تحقیق و بحث در مورد آنها
این قسمت شالوده اصلی مقاله بوده و تمامی قسمت­هایی که در قبل بیان گردید به نوعی پیش­نیاز برای بیان نتایج بدست آمده از پژوهش می­باشند. از آنجا که بیان نتایج بدست آمده وابسته به مقاله نگارش یافته می­باشد به همین دلیل بر خلاف قسمت­های قبلی که در آنها نویسنده مجبور به رعایت نمودن چارچوب­ها و محدودیت­های زیادی بود، در این قسمت نویسنده با داشتن آزادی کامل می­تواند نسبت به ارائه نتایج بدست آمده اقدام نماید. از آنجا که برای بیان نتایج اصول ثابت و مشخصی وجود ندارد، در تشریح این قسمت نمی­توان دستورالعمل­های ثابتی را بیان نمود ولی به هر حال در این کتاب تلاش شده است تا به ذکر نکاتی سودمند که رعایت نمودن آنها کمک­های زیادی به ارائه بهتر نتایج می­کند، پرداخت.
در بسیاری از موارد مشاهده می­گردد که نویسنده مقالات علمی را همانند نگارش انشا فرض کرده و نتایج بدست آمده را در غالب توضیحات و بیان پدیده­های مشاهده شده به نگارش در می­آورد. لازم به ذکر است که در مقالات علمی چنین سبک نگارشی مرسوم نبوده و بهتر است که نویسنده با بهره­گیری از انواع شکل­ها، نمودارها و جداول­ به شیوه­ای مقایسه­ای نتایج را ارائه نماید. امر فوق علاوه بر اینکه تحلیل و مقایسه نتایج را آسان­تر می­کند به خواننده نیز در فهم بهتر آنها بسیار کمک می­نماید. البته لازم به ذکر است که ارائه توضیحات کافی به منظور درک کامل مطالب ارائه شده در انواع نمودارها و جداول الزامی می­باشد.
چنانچه اشاره گردید در بیان نتایج بدست آمده از پژوهش، استفاده از شکل­ها، جداول و انواع نمودارها کمک بسیار شایانی به درک بهتر نتایج توسط خواننده و همچنین داور بررسی کننده مقاله، خواهد کرد. همچنین باید مد نظر داشت که هرچه کیفیت شکل­ها بالاتر­ بوده و و در محل مناسب­تری به آنها اشاره شده باشد، تاثیر روانی قوی­تر و مطلوب­تری در ذهن خواننده ایجاد خواهند کرد. در نحوه طراحی شکل­ها، نمودارها و جداول برای هر مجله­ای فرمت خاصی مورد قبول بوده و ترسیم شکل­ها، نمودارها و جداول دقیقا بر طیق این فرمت الزامی است. در این میان با مطالعه راهنمای نویسندگان و همچنین بررسی تعدادی از مقالاتی که پیشتر در مجله مورد نظر منتشر شده است، می­توان از نحوه طراحی شکل­ها، نمودارها و جداول برای هر مجله­ای مطلع گردید.
در تهیه شکل­ها و نمودارها باید دقت داشت که شکل و نمودارهای رسم گردیده کاملا گویای مطالب مورد نظر بوده و پیچیدگی­های موجود در آنها خواننده را گمراه نمی­نماید. چنانچه خواننده نتواند درک صحیحی از شکل­ها و نمودارهای رسم گردیده به دست آورد، نسبت به خواندن مقاله بی­انگیزه گردیده و احتمالا از مطالعه بیشتر مقاله دست برمی­دارد. به همین دلیل چنانچه پیشتر نیز اشاره شد لزوم ارائه توضیحات مناسب و کافی در مورد شکل­ها، نمودارها و جداول الزامی است. توضیحات مربوطه را می­توان در داخل متن مقاله و در زیر و یا در روی شکل­ها و جداول نوشت. بطورکلی در انواع شکل­ها و نمودارها توضیحات مربوطه در زیر شکل و در جدول­ها در قسمت فوقانی جدول نوشته می­شود. همچنین لازم است تا تمامی شکل­ها، نمودارها و جداول را به ترتیبی که در مقاله درج شده­اند، نام­گذاری نمود. در متن مقاله نیز باید به تمامی شکل­ها، نمودارها و جداول، با ذکر شماره شکل، نمودار و یا جدول اشاره نمود.
یکی از مواردی که کاستی اصلی بیان نتایج در مقالات نگارش یافته توسط نویسندگان کم تجربه می­باشد عدم حفظ انسجام مطالب در هنگام ارائه آنها می­باشد، بطوریکه در این مقالات ذکر نتایج به صورت پراکنده و بدون وجود داشتن ارتباط لازم در بین آنها می­باشد. امر فوق غالبا در هنگام عوض شدن نوع آزمون و یا مطلب مورد نظر مشهود می­باشد. در این میان به منظور جلوگیری از چنین مواردی به نویسندگان توصیه می­گردد که قبل از ارسال مقالات برای مجلات مورد نظر، از کمک افراد مختصص در حوزه مقاله­نویسی به منظور ویرایش نمودن مقاله بهره گرفته و در نهایت مقاله­ای یکپارچه که دارای پیوستگی مطلوب در بین تمامی اجزاء بوده را به دفتر مجلات برای شروع مراحل داوری ارسال نمایند.
در نگارش نتایج تحقیق رعایت صداقت و ارائه نتایج واقعی، اقدامی بسیار ارزنده بوده و استفاده از نتایج را برای سایر محققین نیز کاربردی و مفید می­سازد. با توجه به امکان استفاده پژوهشگران دیگر از نتایج گزارش شده در هر مقاله، ارائه نتایج نادرست نوعی خیانت به جامعه علمی محسوب شده و منجر به گمراه گردیدن سایر محققین نیز می­گردد. همچنین در صورت درج کردن نتایج غیر واقعی در مقاله و آشکار شدن آنها توسط داوران بررسی کننده، اعتبار نویسندگان از بین رفته و حتی ممکن است نام آنها به لیست سیاه که مربوط به مجلات ISI می­باشد، اضافه گردد که در این صورت نویسندگان امکان منتشر کردن مقاله در هیچ مجلة ISI دیگری را نخواهند داشت.
برای نگارش مقاله فقط گرفتن آزمون­های متعدد و ارائه نتایج زیاد کافی نبوده بلکه مهمتر از آن انجام تحلیل­های مناسب و توجیه نمودن دلایل مشاهده چنین نتایجی می­باشد. دقت داشته باشید که ارائه نتایج کم ولی با تحلیل­های قوی بسیار بهتر از ارائه نتایج زیاد و انجام دادن آزمون­های متعدد بدون وجود داشتن تحلیل­هایی قوی بر روی نتایج بدست آمده می­باشد. نکته بسیار مهم در نحوه تحلیل نمودن نتایج، کشاندن بحث به جایی که بتوان خواننده را در مورد علل مشاهده نتایج کاملا قانع کرده و با خود همراه ساخت، می­باشد. به عبارت دیگر تحلیل­هایی که بر روی نتایج انجام می­گیرد باید بگونه­ای بوده که داوران و سایر خوانندگان منطقی بودن آنها را قبول کرده و به نحوی به درست بودن نتایج اطمینان حاصل نمایند، باشند. به منظور نگارش مقاله در مجلات معتبر لازم است تا بر روی تمامی مواردی که در نتایج مشاهده می­گردد به صورت ریزبینانه بحث نموده و با ارتباط دادن نتایجی که از تست­ها و آزمون­های مختلف بدست می­آورید، سعی در پیدا کردن دلایلی واحد که منجر به مشاهده چنین نتایجی شده است، بنمایید.
از نظر اصول مقاله نویسی این امکان که یافته­های تحقیق را در قسمتی جداگانه و بحت پیرامون آنها را نیز در قسمتی دیگر ارائه داد، وجود دارد. بعبارت دیگر در بخش ارائه نتایج تحقیق، صرفا یافته­های پژوهش به صورت انواع نمودار، شکل، جدول و ... ارائه شده و در مورد دلایل آنها هیچ بحثی انجام نمی­گیرد. پس از بیان تمامی نتایج بدست آمده، در قسمتی مجزا تحت عنوان "بحث پیرامون نتایج" به تحلیل نمودن نتایجی که در قسمت قبل ارائه شده و توجیه آنها اقدام می­گردد. اگرچه این روش بیان و تحلیل نتایج از نظر اصول مقاله نویسی کاملا درست می­باشد ولی به هر حال از آنجا که در خواندن چنین متونی لزوم برگشت دائمی به صفحات قبلی به منظور مطابقت دادن نتایج ارائه شده و دلایل بحث گردیده اجتناب­ناپذیر است، به همین دلیل خواننده غالبا خیلی زود خسته و از مطالعه بیشتر مقاله خودداری می­نماید. روش مرسوم در ارائه نتایج و بحث در مورد دلایل آنها در بیشتر مقالات علمی، نگارش یافته­های تحقیق و بحث در مورد آنها تنها در یک بخش با عنوان "نتایج و بحث" می­باشد. در چنین مقالاتی پس از بیان نمودن نتایجی خاص، پیرامون آنها نیز بحث شده و پس از ذکر کردن توجیهات کافی به ارائه یافته­های دیگر تحقیق پرداخته می­شود.
به منظور اطمینان دادن به خوانندگان مبنی بر درست بودن نتایج تحقیق، سعی در مقایسه نتایج به دست آمده از مطالعه حاضر با نتایج سایر منابع نموده و در صورت وجود داشتن تطابق کامل، وجود این همبستگی را به خواننده یادآور شوید. در صورت وجود تناقضاتی در بین نتایج پژوهش شما و تحقیقات مشابه بهتر است با ذکر کردن آنها نسبت به پیدا کردن دلایلی منطقی به منظور توجیه علل این تناقضات اقدام نمایید. امر فوق سبب می­گردد که داوران بررسی کننده مقاله، از احاطه داشتن شما بر موضوع مطمئن گردیده و به صحت نتایج بدست آمده اعتماد بالاتری بنمابند. همچنین خود اقراری نویسنده به وجود نتاقضات موجود با سایر منابع صداقت و درستی نویسندگان را اثبات نموده و همین سبب اطمینان یافتن داوران از درستی اداعاهای نویسنده در مورد روش­های انجام دادن پژوهش، می­گردد.
یکی از موارد دیگری که در تحلیل نتایج بدست آمده بسیار موثر بوده و درک خواننده و حتی خود نویسنده را نسبت به کیفیت آنها به مراتب عمیق­تر می­نماید، استفاده از تجزیه و تحلیل­های آماری می­باشد. باید دقت داشت که علم آمار بسیار وسیع و گسترده بوده و بسته به نوع نتایج و تعداد آنها می­تواند میزان همبستگی نتایج و درصد خطا را مشخص نماید. از آنجا که داشتن توانایی تجزیه و تحلیل آماری ارتباط تنگاتنگی با نوشتن مقالات خوب و معتبر دارد، توصیه می­گردد که پژوهش­دوستانی که تمایل به نگارش مقالات علمی دارند، در کلاس­ها و دوره­های آماری شرکت کرده و سطح دانش خود را در این زمینه ارتقا بخشند.    
 
 
بخش نتیجه ­گیری             
نتیجه­ گیری یکی از مهمترین قسمت­های مقاله است که متاسفانه نویسندگان کمتر به آن توجه می­نمایند و همین یکی از دلایل اصلی رد شدن مقالاتی که شاید حاوی مطالب بسیار ارزشمندی بوده و به نحو مطلوبی نیز نگارش یافته­اند، می­باشد. به منظور درک بهتر اهمیت نتیجه­گیری در زیر یک مثال ساده بیان گردیده است:
"فرض کنید شما زحمت انجام یک تحقیق ارزشمند را طی چند ماه کشیده­اید و روند امور آن را از ابتدا تا انتها بشکلی مستمر دنبال کرده­اید. در نهایت پس از به اتمام رسیدن تحقیق فوق، فردی از شما در مورد حاصل و نتیجه نهایی فعالیت­های شما سوال می­نماید. چنانچه نتوانید به سوال فوق بشکلی منطقی توضیح داده و ارزش کارهای به انجام رسانیده را بیان نمایید، در اینصورت کل فعالیت­های خود را بی ارزش کرده و بدون دریافت کردن نتیجه­ای مطلوب تحقیق خود را به اتمام رسانیده­اید." نتیجه­گیری در مقالات علمی نیز دقیقا همانند مثال فوق بوده و به نوعی بیانگر حاصل بدست آمده از نگارش مقاله می­باشد. در قسمت نتیجه­گیری شما باید نتایج مفید و کاربردی که تحقیقی که به انجام رسانیده­اید، داشته است را متذکر گردید.
نحوه نگارش نتیجه­گیری بسیار شبیه به نوشتن چکیده مقاله است. به عبارت دیگر همانند چکیده، در ابتدای نتیجه­گیری نیز به منظور آماده کردن ذهن خواننده، مختصری در مورد ضرورت انجام تحقیق در موضوع مورد نظر و همچنین چگونگی ساخت نمونه­ها و نحوه انجام دادن آزمون بر روی آنها نوشته می­شود. در ادامه بصورتی بسیار مختصر نتایج بدست آمده از پژوهش (که در قسمت نتایج و بحث مقصلا به آنها پرداخته شده است) بیان می­گردد (نتایج ارائه شده نسبت به چکیده مختصرتر می­باشد) و در نهایت در قسمت آخر که شاید متمایز کننده نتیجه­گیری از چکیده می­باشد، با ارتباط دادن نتایج بدست آمده در مقاله با موضوعاتی کاربردی، اجتماعی، صنعتی و ... سعی در ایجاد نمودن کاربردهایی فرای تحقیقات، برای مطالب ذکر شده در مقاله می­گردد.
قسمت نهایی اشاره شده، مهمترین بخش در نگارش نتیجه­گیری بوده و بیان نمودن مطلوب و مناسب آن به نوعی نشان دهنده میزان تسلط نویسنده بر قواعد مقاله­نویسی است. در بخش نتیجه­گیری همچنین می­توان به بیان چشم­اندازی از آینده موضوع و طرح پرسش­هایی در مورد پژوهش­های آتی که احتمالا خود نویسندگان آنها را به انجام خواهند رسانید، نیز پرداخت.
به منظور آشنایی بیشتر با نحوه نوشتن نتیجه­گیری، در زیر نتیجه­گیری مقاله نوشته شده توسط سید یحیی موسوی و همکاران در نشریه علمی پژوهشی مهندسی دریا آورده شده است:     
 
نتيجه ­گيری
با توجه به حجم استفاده بالا از كامپوزيت­های الیاف شیشه و ماتریس پلی­استر در کاربردهای دریایی، در این مقاله خواص این كامپوزيت­ها مورد مطالعه قرار گرفت و نشان داده شد که پلی­استر ایزوفتالیک خواص مطلوب­تری نسبت به پلی­استر اورتوفتالیک برای کاربردهای دریایی دارد. حال با توجه به اختلاف زیاد خواص که در بین این دو رزین وجود دارد لزوم استفاده هوشمندانه­تر از آنها در قسمت­های مختلف کشتی الزامی می­باشد.
در ادامه پایداری و خواص رزین­های وینیل­استر و فنولیک در آب دریا  مورد مطالعه قرار گرفت و نشان داده شد که رزین­های وینیل­استر دارای خواص مکانیکی بهتر و همچنین مقاومت شیمیایی بالاتری در آب دریا هستند. همچنین با ذکر دلایلی اثبات گردید که استفاده از رزین­های فنولیک در قسمت­هایی از کشتی که امکان آتش­سوزی در آنها بیشتر از قسمت­های دیگر می­باشد مانند محوطه اطراف موتور، اجنتاب­ناپذیر است.
در این مقاله همچنین به مشکلات ذاتی الیاف شیشه از جمله سنگین بودن و پایین بودن مدول آن پرداخته شد و الیاف کربن که الیافی سبک و مدول بالا می­باشد بعنوان راه حل مشکلات فوق معرفی گردید. بطورکلی خصوصیات ویژه الیاف کربن، آنرا به الیافی ویژه برای ساخت قایق­های مسابقه­ای و کشتی­های گشت­زنی نیروی دریایی تبدیل کرده است.
در نهایت شایان ذکر است که متخصصین توانمند داخلی که با همت آنها ایران اسلامی توانسته است در بسیاری از زمینه­ها به خودکفایی برسد، می­توانند در این مورد نیز با بکارگیری هوش و درایت سرشار خود، استفاده از مواد جدید را در صنعت کشتی­سازی مسیر ساخته و بار دیگر نام ایران را بعنوان کشوری قدرتمند مطرح نمایند.   دقت در مثال فوق نشان می دهد که در نتیجه­گیری دنبال بحث کردن و عمیق شدن در موارد بیان گردیده نبوده و به نحوی متمایل به تمام کردن مقاله با رویکردی عملی و کاربردی می­باشیم. به منظور درک بهتر نحوه نوشتن نتیجه­گیری مقالات، مثال فوق را چندین بار با دقت مطالعه و بر روی تمامی قسمت­های آن تمرکز نمایید. با دقت در نتیجه­گیری فوق می­توان ملاحظه نمود که نویسنده دائما به دنبال نشان دادن مفید و کاربردی بودن نتایج تحقیق برای رفع نمودن مشکلات صنایع مختلف می­باشد.
 
بخش تشکر و قدردانی
در صورت تمایل به تشکر و قدردانی از هر فرد یا ارگانی به هر دلیلی از جمله به خاطر راهنمایی­ها و یا حمایت­های مالی از تحقیق انجام شده، در این بخش می­توان ضمن اشاره به زحمات و یا حمایت­هایی که ارگان یا افراد مذکور تقبل نموده­اند، از آنها تشکر و قدردانی کرد. از نمونه­های رایج تشکر و قدردانی در مقالات علمی می­توان به سپاسگزاری از مراکز پژوهشی که با در اختیار قرار دادن آزمایشگاه و یا تامین کردن هزینه­های پژوهش به پیشبرد تحقیق کمک رسانیده­اند، اشاره کرد.
تشکر و قدردانی از فرد یا افرادی خاص، غالبا در مواردی مشاهده می­شود که فردی با نویسندگان همکاری داشته ولی به هر حال نقش وی در حدی که نام او در بین نویسندگان اصلی مقاله درج شود، نیست و از طرف دیگر عدم ذکر نام وی در مقاله نیز به نوعی نقض حقوق و نادیده گرفتن زحمات وی می­باشد. در این گونه موارد با تشکر و قدردانی کردن از زحمات هرکس می­توان به نقش آنها نیز در پیشبرد تحقیق و نگارش مقاله اشاره کرد. در قسمت تشکر و قدردانی بسته با صلاحدید نویسنده، می­توان دلیل تشکر و قدردانی را نیز ذکر و یا بیان آن خودداری نمود. باید توجه داشت که تقدیر و تشکر از پدر، مادر، همسر، فرزندان و ... اگر چه در مقالات مجاز می­باشد، اما این موضوع مرسوم نبوده و به هیچ عنوان توصیه نمی­گردد. تقدیر از خانواده و دوستان غالبا در نگارش پایان­نامه و کتاب­ مرسوم بوده و درج چنین مواردی در مقالات علمی چندان رایج و پسندیده نیست.
باید دقت داشته باشید که در بسیاری از موارد دانشگاه یا مرکز حمایت کننده از پژوهش، نویسندگان را ملزم به تشکر و قدردانی از آن مرکز همراه ذکر دلیل تشکر و قدردانی می­نماید. در این میان به منظور جلوگیری از مسائل و مشکلات احتمالی پیشنهاد می­گردد تا ضمن مراجعه به قسمت پژوهشی آن مرکز، از دستورالمعل مورد قبول آن مرکز برای درج در قسمت تشکر و قدردانی مقاله اطلاع پیدا نموده و با نوشتن دقیق عبارات قابل قبول از وقوع هرگونه مشکل و اختلافی جلوگیری نمود.     فهرست منابع در پایان مقاله لازم است تا مشخصات کلیه منابعی که در مقاله از آنها استفاده شده است را به شیوه­ای صحیح ذکر نمود. روش نگارش منابع در نشریات مختلف متفاوت بوده و به منظور اطلاع از آن می­توان قسمت راهنمای نویسندگان نشریه مورد نظر را مطالعه کرد. با توجه به اینکه صحت منابع مورد استفاده قرار گرفته پس از ارسال مقاله برای مجله ISI مورد نظر توسط سیستم­های اینترنتی آنلاین آن مجله بلافاصله تعیین می­گردد، به همین دلیل در صورت عدم رعایت دقیق اسلوب هر مجله در نگارش منابع، ممکن است نرم­افزار اینترنتی بررسی کننده، صحت منابع شما را رد کرده و همین سبب ایجاد مشکلاتی برای پذیرش مقاله بگردد.
توجه داشته باشید که در مقالات علمی فقط منابعی که در داخل متن به آنها اشاره شده است، در پایان مقاله آورده می­شوند. در این میان چنانچه منابعی حاوی اطلاعاتی مشابه با موارد مورد بررسی قرار گرفته در مقاله شما باشند ولی به هر حال در متن مقاله از آنها استفاده مستقیمی نشده باشد، به هیچ عنوان نباید مشخصات آنها را در لیست منابع نهایی مقاله درج نمود. به عبارت دیگر تعداد ارجاعات در داخل متن مقاله باید با تعداد مراجع درج شده در انتهای مقاله برابر باشند.
چنانچه اشاره شد در مقالات ISI کلیه منابع توسط نرم­افزارهای هوشمند اینترنتی  بررسی می­گردند و در صورت وجود نداشتن و یا معتبر نبودن هر کدام از مراجع، نرم­افزار فوق لیست آنها را در اختیار مسئولین مجله و همچنین نویسندگان قرار خواهد داد. با توجه به اینکه استفاده از منابع معتبر دارای اهمیت بسیار زیادی برای انواع مجلات به خصوص نشریات ISI دارد، به همین دلیل شدیدا توصیه می­گردد که در انتخاب مراجع معتبر کمال دقت را به عمل آورده و از نوشتن منابع غیر معتبر و یا غیر واقعی در مقاله خود پرهیز نمایید. همچنین با توجه به سیستم یکپارچه تمامی مقالات ISI در صورتی که از مطالب یک منبع در مقاله خود استفاده کرده­اید، حتما به منبع فوق ارجاع داده و مطمئن باشید که در صورت عدم حفظ صداقت در بیان دقیق منابع بکار رفته، دفتر مجلات با استفاده از نرم­افزارهای موجود، مسلما همه موارد را شناسایی خواهند کرد. باید دقت داشت که یکی از رایج­ترین انواع تخلفات در نگارش مقالات علمی، استفاده از مطالب چاپ شده توسط دیگران و ارائه مجدد آنها به نام خود می­باشد. در این میان مجلات ISI نیز تخلف فوق را درک کرده و با طراحی نرم­افزارهایی بسیار دقیق، هر گونه سرقت علمی را شناسایی و نسبت به انجام برخوردهای قانونی با متخلفان اقدام می­نمایند.
از جمله منابع معتبر و مورد تایید در نشریات ISI، می­توان به مقالات چاپ شده در نشریات ISI، کتاب­ها و هندبوک­های معتبر، مقالات ارائه شده در کنفرانس­های بین­المللی دارای اعتبار و شناخته شده و ..... اشاره کرد. باید دقت داشت که منابعی به غیر از موارد فوق از جمله انواع مقالات فارسی منتشر شده، مقالات ارائه شده در بسیاری از همایش­های تجاری، غیر معتبر و یا غیر انگلیسی زبان، انواع ثبت اختراع­ها، کتب و مراجعی با زبانی به غیر از انگلیسی، انواع مطالب درج شده در سایت­ها و وبلاگ­های اینترنتی و .... از نظر مجلات ISI غیر معتبر می­باشند. البته استفاده از این منابع را نمی­توان بطور کامل رد نمود، ولی به هر حال با توجه به اهمیت بسیار بالای منابع برای مجلات ISI، توصیه می­گردد که تعداد منابع غیر معتبر استفاده شده را تا حد ممکن محدود نگه داشته و از درج منابع غیر معتبر متعدد پرهیز نمود.
باید دقت داشته باشید منابعی که به زبان­هایی به غیر از انگلیسی منتشر می­شوند، هرچند که در زبان مبدأ به عنوان مرجعی معتبر شناخته شده باشند ولی به هر حال از آنجا که امکان استفاده خوانندگان مقالات ISI از این منابع وجود ندارد، به همین دلیل چنین کتاب­ها و مقالاتی منبعی معتبر از نظر مجلات ISI نمی­باشند. تجربیات شخصی نویسندگان نشان داده است که مجلات ISI ممکن است حتی از پذیرش یک منبع نگارش یافته به زبان فارسی نیز خودداری نموده و از خوانندگان درخواست درج منابعی انگلیسی زبان به جای آنها را بنمایند. امر فوق غالبا در مواردی مشاهده می­شود که حتی چکیده­ای از مرجع نیز به زبان انگلیسی منتشر نشده و تمام قسمت­های آن صرفا به زبان فارسی باشد.
چنانچه در قسمت معرفی شاخص­های بررسی مقالات ISI به طور مفصل بحث شده است، تعداد ارجاعات داده شده به مقالات چاپ شده در یک مجله، تعیین کننده ضریب تاثیرگذاری نشریه و در نتیجه میزان اعتبار علمی آن است. به همین دلیل درج منبع از مقالات هر نشریه برای کادر آن مجله بسیار مهم و با اهمیت می­باشد. به همین دلیل بهتر است با اختصاص دادن تعدادی از منابع به مقالات منتشر شده توسط مجله­ای که قصد ارائه مقاله خود به آنجا را دارید، نظر کادر مجله را جلب کرده تا با نگاهی مثبت به بررسی مقاله بپردازند. البته باید توجه داشت که اجباری در مورد ارجاع دادن به مقالاتی که قبلا توسط مجله چاپ شده است، وجود ندارد ولی به هر حال در صورت ارجاع دادن به مقالات منتشر شده در مجله، امکان پذیرش مقاله تا حدودی افزایش می­یابد. همانگونه که پیشتر بارها اشاره گردید، هر مجله­ای برای پذیرش مقالات دریافتی سبک و فرمت خاصی را تهیه نموده است که این فرمت را می­توان در قسمت "راهنمای نویسندگان" در وبسابت و یا صفحه اول هر مجله به آسانی مشاهده نمود. رعایت سبک نگارشی ارائه شده در راهنمای نویسندگان، الزامی بوده و در صورت عدم تطابق مقاله با این سبک نگارش امکان پذیرش آن وجود ندارد. یکی از مهمترین بخش­ها در راهنمای نویسندگان هر مجله­ای، شرح چگونگی نگارش منابع در داخل متن و همچنین انتهای مقاله می­باشد. در راهنمای نویسندگان غالبا با ذکر مثال­هایی از انواع منابع موجود از جمله کتاب، مقالات مجله­ای، مقالات همایشی، شرح اختراع و ....، روش مورد قبول برای درج هر کدام از این منابع علمی در انتهای مقاله بیان می­گردد.
علاوه بر نحوه درج منابع در انتهای مقاله، در راهنمای نویسندگان چگونگی ارجاع دادن به دیگر منابع در متن مقاله نیز بیان گردیده است. به طور کلی ارجاع دادن به سایر منابع در متن مقاله غالبا به یکی از دو روش زیر انجام می­گیرد:
الف: درج شماره­هایی که در داخل کروشه و یا پرانتز قرار گرفته و این شماره­ها در داخل متن مقاله به ترتیب از [1] شروع شده و تا آخرین شماره ادامه پیدا می­کنند. در این میان در انتهای مقاله مشخصات کامل منبع مورد نظر دقیقا مطابق با ترتیب شماره­گذاری درج شده در مقاله، آورده می­شود.
ب: نوشتن نام خانوادگی نویسنده اول و تاریخ منتشر شدن منبع مورد استفاده نیز نوع دیگری از روش­های درج منابع در متن مقاله می­باشد. چنانچه از این روش برای درج منابع در داخل متن استفاده گردد در این صورت ترتیب منابع در انتهای مقاله غالبا بر مبنای حروف الفبا می­باشد.
در این میان مجددا تاکید می­گردد که انتخاب نوع روش­های درج منابع در متن و همچنین در انتهای مقاله وابسته به سلیقه نویسنده نبوده و باید دقیقا بر طبق فرمت نگارش مقالات که برای هر مجله­ای است، باشد.
باید دقت نمود که در مقالات باید به مطالبی ارجاع داده شود که از هدف شما حمایت کرده و به مقاله شما اعتبار می­بخشند. برخی می­پندارند که کثرت ارجاعات مهمترین معیار بر معتبر بودن مقاله است، حال آنکه ارجاعات بیش از اندازه به یافته­های دیگران، حتی ممکن است از برجستگی ایده­های نویسندگان مقاله بکاهد. باید دقت نمود که اصالت مقاله پژوهشی در گرو تازگی ایده که حاصل ابتکارات و یافته­های نویسندگان است بوده و چنانچه میزان ارجاعات به حدی باشد که ایده و نظر نویسندگان در سایه نتایج و یافته­های دیگران کم­رنگ گردد، مسلما از اعتبار مقاله کاسته خواهد شد.

[ ] [ ] [ ]
.: Weblog Themes By Pichak :.

درباره وبلاگ

در این وبلاگ تلاش شده است تا با در اختیار قرار دادن مطالب ضروری در زمینه های مربوط به تحقیق و پزوهش به خصوص مقاله نویسی، کمکی هر چند کوچک به دانشجویان و پژوهش دوستان عزیز به منظور نوشتن مقالات پژوهشی کرده باشم

مدیر وبلاگ:
مهندس موسوی
09126846511
www.sy-mousavi.ir
SY.Mousavi@yahoo.com
امکانات وب
onLoad and onUnload Example